Good Tips for Everything!

ကၽြန္မတို႔ေတြ လူမႈဘ၀မွာ ရွင္သန္ေနထိုင္ဖို႔ဆိုရင္ ေငြေၾကးေတာင့္တင္းဖို႔အျပင္ က်န္မားေရးေကာင္းဖို႔၊ ရုပ္ရည္ရူပကာ လွပဖို႔၊ လူမႈ႔ဆက္ဆံေရး ေခ်ာေမြ႕ အဆင္ေျပေစဖို႔ စတာေတြကလည္း မလြဲမေသြ လိုအပ္ပါတယ္ရွင္။

က်န္းမာေရး ေကာင္းဖို႔အတြက္ ဆိုရင္


1. ေရမ်ားမ်ားေသာက္ပါ

2. မနက္စာကို ဘုရင္လိုစား၊ ေန႔လည္စာကိုေတာ့ မင္းသားေလးလိုစား၊ ညစာကိုေတာ့ သူေတာင္းစားလို စားပါတဲ့။ (အားလံုး နားလည္ၾကမွာပါေနာ္)

3. သစ္ပင္ေပၚက ရတဲ့ ဟင္းသီး ဟင္းရြက္ေတြကို မ်ားမ်ားစားေပးပါ၊

4. ဘ၀မွာ 3 E နဲ႔ ရွင္သန္ ေနထိုင္ပါ -- Energy, Enthusiasm နဲ႔ Empathy တို႔ျဖစ္ပါတယ္။

5. တရားထိုင္ျခင္း၊ ေယာဂ က်င့္ျခင္း၊ ဘုရားရွိခိုးျခင္း တို႔ကိုလည္း ျပဳလုပ္ေပးသင့္ပါတယ္။

6. ကစား ခုန္စားလည္း မ်ားမ်ား ျပဳလုပ္ေပးဖို႔ လိုအပ္တယ္။

7. သင္ 2008 ခုႏွစ္မွာ ဖတ္ခဲ့တဲ့ စာအုပ္အေရအတြက္ထက္ ဒီႏွစ္မွာ မ်ားမ်ားပိုဖတ္ပါ။

8. တစ္ရက္မွာ 10 မိနစ္ေလာက္ ဆိတ္ဆိတ္ေနၾကည့္ဖို႔ကိုလည္း ႀကိဳးစားၾကည့္သင့္တယ္။

9. တစ္ရက္မွာ 7 နာရီေလာက္ေတာ့ အနည္းဆံုး အိပ္သင့္ပါတယ္။ (ကၽြန္မဆို 10 နာရီေလာက္ အိပ္တာ)

10. တစ္ရက္မွာ 10 မိနစ္ကေန နာရီ၀က္ေလာက္ထိ လမ္းေလွ်ာက္သင့္ပါတယ္။ လမ္းေလွ်ာက္ေနစဥ္မွာလည္း မ်က္ႏွာေလးကို ခပ္ၿပံဳးၿပံဳးေလး ေနေပးရမယ္ေနာ။ (အရူးလို႔ေတာ့ မထင္ေလာက္ပါဘူးေနာ္..: P)


Personality:

11. ကိုယ့္ဘ၀ကို သူမ်ားေတြနဲ႔ မယွဥ္ပါနဲ႔။ သူတို႔ ဘာလမ္းေၾကာင္းကို ေလွ်ာက္လမ္းေနတယ္ဆိုတာ သင္ မသိႏိုင္ဘူးေလ။

12. ကိုယ္မထိမ္းခ်ဳပ္ႏိုင္တဲ့ အရာေတြေပၚမွာ မေကာင္းျမင္စိတ္ေတြ မထားပါနဲ႔။ အဲ့ဒါေတြေၾကာင့္လည္း စိတ္ဆင္းရဲ မေနပါနဲ႔။ လက္ရွိ ကိုယ့္မွာရွိေနတာေလးကို တန္ဘုိးထားၿပီး ဒါေတြကိုပဲ ပိုေကာင္းေအာင္ လုပ္လိုက္ပါ။

13. အလုပ္ေတြကိုလည္း အလြန္ အကၽြံ မလုပ္ပါနဲ႔.. Limit တစ္ခုထိပဲ လုပ္တာ ေကာင္းပါတယ္။

14. ကိုယ့္ကိုကိုယ္ သိပ္ျပင္းျပင္းထန္ထန္ႀကီး မခိုင္းေစပါနဲ႔။ ဘယ္သူမွလဲ ဒါမ်ိဳးမလုပ္ပါဘူး။ သက္ေတာင့္ သက္သာေလးသာ အေကာင္းဆံုး ျဖစ္ပါတယ္။

15. ကိုယ့္ရဲ႕ တန္ဘိုးရွိတဲ့ စြမ္းအင္ေတြကို အတင္းေျပာျခင္းျဖင့္ မကုန္ဆံုးပါေစနဲ႔။

16. အိပ္ေနစဥ္မွာထက္ ႏိုးေနခ်ိန္ေတြမွာ အိပ္မက္ ပိုမက္ပါ။

17. မနာလို ၀န္တိုျဖစ္ေနတာဟာ အခ်ိန္ျဖဳန္ျခင္း တစ္မ်ိဳးပါပဲ။ သင့္မွာ ရွိသင့္ရွိထိုက္တာေတြ အားလံုးရွိေနပါတယ္။

18. အတိတ္က ျပသနာေတြကို ေမ့လိုက္ပါ့ေတာ့။ ကိုယ့္ရဲ႕ လက္တြဲေဖာ္၊ ၾကင္ေဖာ္ေတြမွာ အတိတ္က အရိပ္ေဟာင္းေတြ ရွိေနရင္လည္း ျပန္မေဖာ္ပါနဲ႔ေတာ့။ ဒါေတြက လက္ရွိဘ၀ရဲ႕ ေပ်ာ္ရႊင္မႈေတြကို ဖ်က္ဆီးလိမ့္မယ္။

19. ဘ၀ဟာ သိပ္တိုေတာင္းပါတယ္။ လူတစ္ေယာက္ကို မုန္းဖို႔ ဆိုတဲ့ အခ်ိန္ေတာင္ ရွိမွာ မဟုတ္ပါဘူး။ ဒါ့ေၾကာင့္ တစ္ျခားလူေတြကို မမုန္းပါနဲ႔။

20. ပစၥဳပၸန္မွာ ေပ်ာ္ရႊင္ဖို႔အတြက္ အတိတ္ေတြနဲ႔ ၿငိမ္းခ်မ္းေရး ရယူလိုက္ပါ။

21. ကိုယ့္ရဲ႕ ေပ်ာ္ရႊင္မႈေတြရဲ႕ သခင္ဟာ ကိုယ္မွလြဲလို႔ ေနာက္တစ္ေယာက္ မျဖစ္ႏိုင္ပါဘူး။

22. ဘ၀ဆိုတာ ေက်ာင္းေတာ္ႀကီး တစ္ခုျဖစ္တယ္။ သင္က အဲ့ဒီေက်ာင္းေတာ္ႀကီးမွာ ပညာသင္ရမယ့္ ေက်ာင္းသားေလးေပါ့။ ျပသနာဆိုတာက သင္ရိုးညႊန္းတမ္း တစ္ခုရဲ႕ အစိတ္အပုိင္းမွ်သာ ျဖစ္တယ္။ အကၡရာ သခ်ၤာေတြကို တြက္ခ်က္သလို ေျဖရွင္းႏိုင္သြားမွာပါ။ အဲ့ဒါေတြရဲ႕ သင္ခန္းစာကေတာ့ သင့္ဘ၀တစ္ေလွ်ာက္လံုးအတြက္ အေရးပါေနမွာေပါ့။

23. မ်ားမ်ားၿပံဳးပါ၊ မ်ားမ်ားရီပါ။

24. အျငင္းအခံုေတြတိုင္းမွာ သင္ခ်ည္းပဲ အႏိုင္ရေနမွာ မဟုတ္ဘူး။ သင္ သေဘာမတူတာေတြကို သေဘာတူေအာင္ ႀကိဳးစားၾကည့္လိုက္ပါလား။


Society:

25. သင့္မိသားစုနဲ႔ မၾကာခဏ ဖုန္းေျပာပါ။ အေ၀းေရာက္ေနတယ္ဆိုရင္ေပါ့။ တူတူေနတယ္ဆိုရင္ေတာ့ ေႏြးေထြးတဲ့ ဆက္ဆံေရးေလးျဖစ္ေအာင္ တည္ေဆာက္ပါ။

26. အမ်ားသူငွာအတြက္ ေကာင္းမႈတစ္ခု ေန႔စဥ္ျပဳၾကည့္ပါ။

27. လူတိုင္းကို အရာအားလံုးအတြက္ ခြင့္လြတ္တတ္ဖို႔ ႀကိဳးစားၾကည့္ပါ။ (သိပ္စိတ္ခ်မ္းသာစရာေကာင္းတယ္ ကိုယ္ေတြ႔ပါပဲ)

28. အသက္ 70 ေက်ာ္ ဘိုးဘိုး ဘြားဘြားေတြ၊ အသက္ 6 ႏွစ္ေအာက္ ကေလးေတြနဲ႔ အခ်ိန္မ်ားမ်ား ပိုျဖဳန္းပါ။

29. တစ္ေန႔မွာ လူသံုးေယာက္ေလာက္ကို ကိုယ့္ေၾကာင့္ ၿပံဳး ရီ သြားေအာင္ ႀကိဳးစားၾကည့္ပါလား။

30. တစ္ျခား သူေတြ သင့္ကို ဘာပဲ ထင္ထင္။ ဒါသင့္အလုပ္ မဟုတ္ဘူး။

31. သင့္ရဲ႕ အလုပ္က သင္ေနမေကာင္းျဖစ္ေနခ်ိန္မွာ သင့္ကို လာျပဳစုမွာ မဟုတ္ဘူး။ သင့္ရဲ႕ သူငယ္ခ်င္းေတြ၊ မိသားစု၀င္ေတြကသာ သင့္အနားမွာ ရွိေနၾကလိမ့္မယ္။ သူတို႔ေတြနဲ႔ မ်ားမ်ား ထိေတြ႔ေနဖို႔ လိုအပ္တယ္။


Life:

32. မွန္ကန္တဲ့ အရာကိုသာ လုပ္ပါ။

33. အသံုးမ၀င္တဲ့၊ ႏွစ္လိုဖြယ္မရွိတဲ့၊ ၾကည္ႏူးဖြယ္ မေကာင္းတဲ့ အရာမွန္သမွ်ကို သင့္စိတ္ထဲက ထုတ္ပစ္လိုက္ပါ။

34. ဘုရား သခင္က အရာအားလံုးကို ေစာင့္ေရွာက္လိမ့္မယ္။

35. ေကာင္းတာပဲ ျဖစ္ေနျဖစ္ေန၊ ဆိုးတာပဲ ျဖစ္ေန ျဖစ္ေန မၿမဲပါဘူး။ အၿမဲ ေျပာင္းလဲေနမွာ ပါပဲ။

36. ကိုယ္ဘာေတြပဲ ခံစားေနရ ေနရ၊ ကိစၥ မရွိပါဘူး။ ကဲ… လာ သြားစို႔.. အလွျပင္လိုက္၊ ရိႈးထုတ္လိုက္။ ေပ်ာ္ေပ်ာ္ေနရမွာေပါ့။

37. အေကာင္းဆံုးေတြဆိုတာ ျဖစ္လာအံုးမွာပါ။

38. နံနက္တိုင္းမွာ အသက္ရွင္ အႏၱရာယ္ ကင္းၿပီး ႏိုးထလာတာတိုင္းအတြက္ ဘုရားသခင္ကို ေက်းဇူးတင္လိုက္ပါ။

39. ကိုယ့္ရဲ႕ အတြင္း စိတ္သႏၱန္ဟာ အၿမဲေပ်ာ္ရႊင္ေနရမယ္။ ဒါေၾကာင့္ ေပ်ာ္ေပ်ာ္သာေနပါ။


ေနာက္ဆံုး အခ်က္ 40 ေျမာက္လာပါၿပီ။ ေနာက္ဆံုးမွထားလို႔ အေရးမႀကီးတာ မဟုတ္ဘူးေနာ္။ ဘာတဲ့လဲ

40. ဒီအေၾကာင္းအရာကို သင္ခ်စ္တဲ့ လူအေယာက္ (၄၀) ကို မွ်ေ၀ေပးလိုက္ေပါ့။ ဒါမွာ ကိုယ္ခ်စ္တဲ့သူေတြေကာ ကိုယ္ကိုယ္တိုင္ပါ ပိုၿပီး က်န္းမာေပ်ာရႊင္မွာေပါ့ရွင္။

Good Tips for Life!

ဒီေလာကမွာရွိတဲ့ လူတစ္ဦးတစ္ေယာက္နဲ႔မွ သင့္ကိုယ္သင္ ယွဥ္မၾကည့္လိုက္ပါနဲ႔.. ယွဥ္ၾကည့္မယ္ဆိုရင္ ဒါဟာ ကိုယ့္ဟာကိုယ္ ေစာ္ကားတဲ့ သေဘာပါပဲ။

ေသာ့မရွိပဲ ဖြင့္လို႔ရတဲ့ lock ကို ဘယ္သူကမွ မတီထြင္ခဲ့ပါဘူး။ ထိုနည္းတူပါပဲ.. ဘုရားသခင္ကလည္း အေျဖမရွတဲ့ ျပသနာေတြကို ဖန္ဆင္းေပးေနတာ မဟုတ္ပါဘူး။

သင္စိတ္ဆင္းရဲေနတဲ့အခါ ေလာကႀကီးက သင့္ကိုေလွာင္ေျပာင္လိမ့္မယ္၊ သင္စိတ္ေပ်ာ္ရႊင္ေနခ်ိန္မွာေတာ့ သင့္ကိုၿပံဳးျပေနလိမ့္မယ္။ သင္ကတစ္ျခားသူေတြကို ေပ်ာ္ရႊင္ေစခ်ိန္မွာေတာ့ သင့္ကို ေလာကႀကီးက အေလးျပဳေနမွာေပါ့။

ေအာင္ျမင္တဲ့ လူသားတိုင္းမွာ နာၾကည္းစရာေကာင္းတဲ့ ဇတ္လမ္းေလးေတြ ရွိေနတတ္ၾကတယ္။ ၀မ္းနည္းစရာ၊ နာၾကည္းစရာ ပံုျပင္ေတြ၊ ဇတ္လမ္းေတြဟာလည္း ေပ်ာ္ရႊင္စရာ နိဂံုးေတြ ရွိတတ္ၾကပါတယ္။ ဒီေတာ့.. နာက်င္စရာေတြကို လက္ခံၿပီး ေအာင္ျမင္မႈအတြက္ အသင့္ျဖစ္ေနပါေစ။

တစ္ပါးသူေတြရဲ႕အမွားကို ေထာက္ျပဖို႔ သိပ္ကိုလြယ္ကူတယ္၊ ကိုယ့္အမွားကို ကိုယ္ သေဘာေပါက္လက္ခံဖို႔ က်ေတာ့ ခက္ခဲတတ္ၾကတယ္။ ကိုယ့္ေျခေထာက္ကိုယ္ ဖိနပ္နဲ႔ လံုျခံဳေအာင္ ကာကြယ္ထားႏိုင္ေပမယ့္ ကမၻာႀကီးကိုက်ေတာ့ ေကာ္ေဇာတစ္ခ်ပ္နဲ႔ ဘယ္လိုမွ လံုေအာင္ဖံုးႏိုင္မွာ မဟုတ္ဘူး။

ဆိုး၀ါးတဲ့ အတိတ္ကို ဘယ္သူကမွ ျပန္ၿပီးေျပာင္းလဲလို႔ မရႏိုင္ဘူး။ ဒါေပမယ့္ လူတိုင္းဟာ အနာဂတ္မွာ ေအာင္ျမင္ႏိုင္ဖို႔ ခုကတည္းက စတင္ႏိုင္တယ္။

ျပသနာတစ္ခုကို ေျဖရွင္းႏိုင္မယ္ဆိုရင္ ဘာမွေတြးပူေနစရာ မလိုဘူး။ စိုးရိမ္ပူပန္ျခင္းေတြေၾကာင့္သာ ျပသနာေတြကို ေျဖရွင္းလို႔မရ ျဖစ္သြားႏိုင္တယ္။

အခြင့္အေရးကို လက္လြတ္လိုက္ရရင္လည္း ငိုေၾကြးမေနပါနဲ႔၊ သင့္ေရ့ွမွာ ပိုေကာင္းတဲ့ အခြင့္အလမ္းတစ္ခု ရွိေနပါေသးတယ္။

ရင္ဆိုင္ရမွာေတြကို ေျပာင္းလဲလိုက္ျခင္းက ဘာကိုမွ ျဖစ္မလာေစဘူး။ အေျပာင္းအလဲေတြကို ရင္ဆိုင္လိုက္မွသာ အရာရာကို ေျပာင္းလဲသြားေစမွာပါ။

တစ္ျခားလူေတြကို နားပူနားဆာ လုပ္မေနပါနဲ႔၊ ၿငိမ္းခ်မ္းမႈကို လိုခ်င္ရင္ သင့္ကိုယ္သင္ ေျပာင္းလဲပစ္လိုက္ပါ။

အမွားဆိုတာ ျဖစ္လာတဲ့အခ်ိန္မွာေတာ့ နာက်င္စရာေတြပါ။ ဒါေပမယ့္ ႏွစ္ေတြၾကာလာတဲ့အခါမွာေတာ့ အမွားေတြစုေ၀းၿပီး အေတြ႔အႀကံဳဆိုတာ ျဖစ္လာတယ္။ အဲဒီ အေတြ႔အႀကံဳေတြနဲ႔ပဲ ေအာင္ျမင္မႈကို ရရွိေစတယ္။

သင္ရံႈးနိမ့္တဲ့အခါ ရဲရင့္ပါ.. ေအာင္ျမင္တဲ့အခါက်ေတာ့ တည္ၿငိမ္တတ္ပါေစ။

Good Tips for Life!

ဒီေလာကမွာရွိတဲ့ လူတစ္ဦးတစ္ေယာက္နဲ႔မွ သင့္ကိုယ္သင္ ယွဥ္မၾကည့္လိုက္ပါနဲ႔.. ယွဥ္ၾကည့္မယ္ဆိုရင္ ဒါဟာ ကိုယ့္ဟာကိုယ္ ေစာ္ကားတဲ့ သေဘာပါပဲ။

ေသာ့မရွိပဲ ဖြင့္လို႔ရတဲ့ lock ကို ဘယ္သူကမွ မတီထြင္ခဲ့ပါဘူး။ ထိုနည္းတူပါပဲ.. ဘုရားသခင္ကလည္း အေျဖမရွတဲ့ ျပသနာေတြကို ဖန္ဆင္းေပးေနတာ မဟုတ္ပါဘူး။

သင္စိတ္ဆင္းရဲေနတဲ့အခါ ေလာကႀကီးက သင့္ကိုေလွာင္ေျပာင္လိမ့္မယ္၊ သင္စိတ္ေပ်ာ္ရႊင္ေနခ်ိန္မွာေတာ့ သင့္ကိုၿပံဳးျပေနလိမ့္မယ္။ သင္ကတစ္ျခားသူေတြကို ေပ်ာ္ရႊင္ေစခ်ိန္မွာေတာ့ သင့္ကို ေလာကႀကီးက အေလးျပဳေနမွာေပါ့။

ေအာင္ျမင္တဲ့ လူသားတိုင္းမွာ နာၾကည္းစရာေကာင္းတဲ့ ဇတ္လမ္းေလးေတြ ရွိေနတတ္ၾကတယ္။ ၀မ္းနည္းစရာ၊ နာၾကည္းစရာ ပံုျပင္ေတြ၊ ဇတ္လမ္းေတြဟာလည္း ေပ်ာ္ရႊင္စရာ နိဂံုးေတြ ရွိတတ္ၾကပါတယ္။ ဒီေတာ့.. နာက်င္စရာေတြကို လက္ခံၿပီး ေအာင္ျမင္မႈအတြက္ အသင့္ျဖစ္ေနပါေစ။

တစ္ပါးသူေတြရဲ႕အမွားကို ေထာက္ျပဖို႔ သိပ္ကိုလြယ္ကူတယ္၊ ကိုယ့္အမွားကို ကိုယ္ သေဘာေပါက္လက္ခံဖို႔ က်ေတာ့ ခက္ခဲတတ္ၾကတယ္။ ကိုယ့္ေျခေထာက္ကိုယ္ ဖိနပ္နဲ႔ လံုျခံဳေအာင္ ကာကြယ္ထားႏိုင္ေပမယ့္ ကမၻာႀကီးကိုက်ေတာ့ ေကာ္ေဇာတစ္ခ်ပ္နဲ႔ ဘယ္လိုမွ လံုေအာင္ဖံုးႏိုင္မွာ မဟုတ္ဘူး။

ဆိုး၀ါးတဲ့ အတိတ္ကို ဘယ္သူကမွ ျပန္ၿပီးေျပာင္းလဲလို႔ မရႏိုင္ဘူး။ ဒါေပမယ့္ လူတိုင္းဟာ အနာဂတ္မွာ ေအာင္ျမင္ႏိုင္ဖို႔ ခုကတည္းက စတင္ႏိုင္တယ္။

ျပသနာတစ္ခုကို ေျဖရွင္းႏိုင္မယ္ဆိုရင္ ဘာမွေတြးပူေနစရာ မလိုဘူး။ စိုးရိမ္ပူပန္ျခင္းေတြေၾကာင့္သာ ျပသနာေတြကို ေျဖရွင္းလို႔မရ ျဖစ္သြားႏိုင္တယ္။

အခြင့္အေရးကို လက္လြတ္လိုက္ရရင္လည္း ငိုေၾကြးမေနပါနဲ႔၊ သင့္ေရ့ွမွာ ပိုေကာင္းတဲ့ အခြင့္အလမ္းတစ္ခု ရွိေနပါေသးတယ္။

ရင္ဆိုင္ရမွာေတြကို ေျပာင္းလဲလိုက္ျခင္းက ဘာကိုမွ ျဖစ္မလာေစဘူး။ အေျပာင္းအလဲေတြကို ရင္ဆိုင္လိုက္မွသာ အရာရာကို ေျပာင္းလဲသြားေစမွာပါ။

တစ္ျခားလူေတြကို နားပူနားဆာ လုပ္မေနပါနဲ႔၊ ၿငိမ္းခ်မ္းမႈကို လိုခ်င္ရင္ သင့္ကိုယ္သင္ ေျပာင္းလဲပစ္လိုက္ပါ။

အမွားဆိုတာ ျဖစ္လာတဲ့အခ်ိန္မွာေတာ့ နာက်င္စရာေတြပါ။ ဒါေပမယ့္ ႏွစ္ေတြၾကာလာတဲ့အခါမွာေတာ့ အမွားေတြစုေ၀းၿပီး အေတြ႔အႀကံဳဆိုတာ ျဖစ္လာတယ္။ အဲဒီ အေတြ႔အႀကံဳေတြနဲ႔ပဲ ေအာင္ျမင္မႈကို ရရွိေစတယ္။

သင္ရံႈးနိမ့္တဲ့အခါ ရဲရင့္ပါ.. ေအာင္ျမင္တဲ့အခါက်ေတာ့ တည္ၿငိမ္တတ္ပါေစ။

Let's Laugh Together

7 Days News Journal မွာ ေဖာ္ျပခဲ့ဖူးတဲ့ "ကၽြန္ေတာ္တို႔ ရယ္ၾကရေအာင္" ဆိုတဲ့ ေဆာင္းပါးေလးကို ဘေလာဂ့္ေရာက္လာ မိတ္သဟာ အေပါင္းအတြက္ ျပန္လည္ေ၀ငွ ေပးခ်င္ပါတယ္ရွင္။ ရယ္ေမာျခင္းက ဘာအတြက္ ေကာင္းတာလဲ၊ ကၽြန္မတို႔ ဘာေၾကာင့္ ရယ္သင့္သလဲ ဆိုတာေတြကို ကေလာင္ရွင္ "သာတူ" ကေရးသား ေဖာ္ျပေပးထားပါတယ္ရွင္။ ဖတ္ၾကည့္လိုက္ၾကပါအံုးေနာ္။

ရယ္ေမာျခင္းျဖင့္ နဂိုရုပ္သြင္ထက္ပိုမိုႏုပ်ိဳသြားသည့္အျပင္ ကုိယ္တိုင္အတြက္ေကာ တစ္ဖက္လူအတြက္ပါ တက္ၾကြရႊင္လန္းမႈကိုေပးသည္။

ကၽြန္ေတာ္တို႔ ရယ္ၾကရေအာင္

(သာတူ)

ဒီေန႔ေခတ္မွာ ကၽြန္ေတာ္တို႔မွာ စိတ္ဖိစီးမႈ ေတြ သိပ္မ်ားပါတယ္။ စား၀တ္ေန အေရးသုံးပါးကို အလ်င္မီေအာင္မနည္း႐ုန္းကန္ ေနရတဲ့အထဲ ကမၻာႀကီးပူေႏြးလာမႈ ဂယက္ ေၾကာင့္ ရာသီဥတုေတြက အရင္ကထက္ ပိုမိုျပင္းထန္ ပူျပင္းလာပါတယ္။ ရာသီဥတုေတြ ေဖာက္ျပန္လာေတာ့ လူေတြလည္း ပိုေဖာက္ျပန္လာတာေပါ့။ ေလာဘ၊ ေဒါသ၊ ေမာဟေတြပိုမ်ားလာၾက တယ္။ ရတုန္းယူထားမွ ယူႏုိင္သမွ်ယူထား မွ ဆိုၿပီး ေလာဘေတြပိုမ်ားလာၾကတယ္။ ထစ္ကနဲဆို ေဒါသႀကီးၿပီး ေဒါသေတြပို မ်ားလာၾကတယ္။ အမွားအမွန္ကို အရင္ ေလာက္ မခဲြႏုိင္ေတာ့ဘူး။ ေမာဟေတြ ပို မ်ားလာၾကတယ္။ အခုတေလာဆို ေနကပိုပူလာ၊ မီးက မလာဆိုေတာ့ ေနရထုိင္ရတာ အေတာ္ကို ခက္ခဲလာပါတယ္။ စိတ္ညစ္စိတ္႐ႈပ္စရာ ေကာင္းပါတယ္။ ဒီအခ်ိန္မွာ ဖတ္မိတဲ့ အေၾကာင္းကေတာ့ ကမၻာ့အရယ္ေန႔ World Laughter Day ဟာ ေမ ၆ (တနဂၤေႏြ)မွာ က်ေရာက္မယ္ဆုိတဲ့အ ေၾကာင္းပါ။ ဖတ္ၾကည့္ေတာ့ စိတ္၀င္စား စရာေကာင္းပါတယ္။

ကမၻာ့အရယ္ေန႔ (World Laughter Day)

ကမၻာ့အရယ္ေန႔ World Laughter Day ကို ၁၉၉၈ မွာ အိႏိၵယေဒါက္တာ မဒန္း ကာတာရီးယား Dr Madan Kataria က စတင္ဖန္တီးသတ္မွတ္ခဲ့တာ ျဖစ္ပါတယ္။ သူဟာ ကမၻာလုံးဆုိင္ရာ ရယ္ေမာျခင္း ေယာဂလႈပ္ရွားမႈကို တည္ေထာင္ခဲ့သူ လည္းျဖစ္ပါတယ္။ ပထမဆုံး ကမၻာ့အရယ္ေန႔ကို ၁၉၉၈ ဇန္န၀ါရီ ၁၁ မွာ အိႏိၵယႏုိင္ငံ၊ မြန္ဘုိင္းၿမိဳ႕ မွာက်င္းပခဲ့ၿပီး၊ အိႏိၵယနဲ႔ ႏုိင္ငံတကာမွ ပရိသတ္ ၁၂၀၀၀ တက္ေရာက္ခဲ့ၾကပါ တယ္။ အဲဒီပရိသတ္ေတြဟာ ရယ္ေမာျခင္း ကလပ္ေတြက အဖဲြ႕၀င္ေတြျဖစ္ၾကၿပီး၊ ပထမဆုံးအႀကိမ္က်င္းပခဲ့တဲ့ ကမၻာ့အရယ္ ေန႔မွာ လူအမ်ားဆုံးပါ၀င္တဲ့ ရယ္ေမာျခင္း အခမ္းအနားကို က်င္းပခဲ့ၾကပါတယ္။ အခုဆုိရင္ ကမၻာ့တုိက္ႀကီး ၅ တုိက္ရဲ႕ ႏုိင္ငံေပါင္း ၅၀ ေက်ာ္မွာ ရယ္ေမာျခင္း ကလပ္ေပါင္း ၅,၀၀၀ ေက်ာ္ရွိေနၿပီျဖစ္ပါတယ္။ ကမၻာလုံးဆုိင္ရာ ရယ္ေမာျခင္းေယာဂ လႈပ္ရွားမႈကို တည္ေထာင္ခဲ့သူက အိႏိၵယ ႏုိင္ငံသားျဖစ္ေလေတာ့ ပထမဆုံးအႀကိမ္ က်င္းပခဲ့တဲ့ ကမၻာ့အရယ္ေန႔ကို မြန္ဘိုင္း မွာ က်င္းပခဲ့တာ ျဖစ္ေပမယ့္ အိႏိၵယႏုိင္ငံ အျပင္ဘက္မွာ ပထမဆုံးအႀကိမ္က်င္းပခဲ့ တဲ့ ရယ္ေမာျခင္းလႈပ္ရွားမႈကိုေတာ့ ဥေရာပက ဒိန္းမတ္ႏုိင္ငံ၊ ကိုပင္ေဟဂင္မွာ ၂၀၀၀ ျပည့္ႏွစ္၊ ဇန္န၀ါရီ ၉ မွာ က်င္းပခဲ့ ပါတယ္။ ကိုပင္ေဟဂင္ၿမိဳ႕ေတာ္ခန္းမ ရင္ျပင္ မွာ က်င္းပခဲ့တဲ့ ရယ္ေမာျခင္းအခမ္းအနား ကို Happy-Demic လို႔ေခၚခဲ့ၾကၿပီး၊ ပရိသတ္ ၁၀,၀၀၀ ေက်ာ္တက္ေရာက္ခဲ့ ပါတယ္။ အဲဒီလႈပ္ရွားမႈကို ကမၻာ့စံခ်ိန္မ်ား မွတ္တမ္းတင္စာအုပ္ ဂင္းနက္စ္စာအုပ္မွာ မွတ္တမ္းတင္ ေဖာ္ျပခံခဲ့ရပါတယ္။ အခုဆိုရင္ေတာ့ ကမၻာ့အရယ္ေန႔ World Laughter Day ကုိ ႏွစ္စဥ္ေမလ ရဲ႕ ပထမတနဂၤေႏြေန႔ကို သတ္မွတ္ၿပီး က်င္းပၾကပါတယ္။ ကမၻာတစ္၀န္းမွာဆုိ လည္း အဲဒီေန႔က်ရင္ လူေတြရာနဲ႔ခ်ီၿပီး (တစ္ခါတေလလည္း ေထာင္နဲ႔ခ်ီလို႔) အတူ တကြ စုေပါင္းရယ္ေမာၾကပါတယ္။

ရယ္ေမာျခင္း၏အက်ဳိးအာနိသင္မ်ား

မရယ္ေတာ့မႈိင္ ရယ္ေတာ့ပိုင္တဲ့။ မရယ္ဘဲ ေနေတာ့ မႈိင္ေတြေတြနဲ႔ စိတ္ကလန္းဆန္း မႈမရွိပါဘူး။ ဒီေန႔ေခတ္ရဲ႕ အလိုမျပည့္ႏုိင္ မႈေတြနဲ႔ စိတ္ဖိစီးမႈေတြၾကားမွာ ဘ၀အ ေမာေတြနဲ႔ အခက္အခဲေတြၾကားမွာ လူ ဘ၀ဟာ ပ်င္းရိၿငီးေငြ႕ဖြယ္၊ ေျခာက္ေသြ႕ အက္ကဲြဖြယ္၊ လူ႔ပတ္၀န္းက်င္က ခဲြထြက္ စြန္႔ခြာဖြယ္ အေနအထားေတြနဲ႔ခ်ည္း ႀကံဳ ရမွာ ျဖစ္ပါတယ္။ ရယ္ေမာေတာ့ ဘာျဖစ္သလဲ။ အနည္းဆုံးသက္သာရာ ရေစပါတယ္။ စိတ္ညစ္လို႔ပဲျဖစ္ျဖစ္၊ အခက္အခဲေတြ႕လို႔ပဲ ျဖစ္ ျဖစ္၊ ေရွ႕မတိုး ေနာက္မဆုတ္သာ အေန အထားေရာက္လို႔ပဲျဖစ္ျဖစ္ တစ္ခ်က္ရယ္ ေမာလုိက္တုိင္း တစ္ခ်က္စိတ္သက္သာရ ေစပါတယ္။

ရယ္ေမာျခင္းဟာ အေပါင္းလကၡ ဏာေဆာင္ေသာ၊ စြမ္းအားရွိေသာ စိတ္ ခံစားမႈျဖစ္ၿပီး၊ လူေတြအတြက္ လိုအပ္ တဲ့ ဓာတ္ေတြအားလုံးဟာ ရယ္ေမာ ျခင္းမွာ ပါ၀င္ေနပါတယ္။ ရယ္ေမာ လုိက္ျခင္းေၾကာင့္ အဲဒီလိုအပ္တဲ့ ဓာတ္ ေတြကို ရရွိလုိက္ၿပီး ရယ္ေမာသူကိုယ္ တုိင္နဲ႔ ကမၻာႀကီးကို ၿငိမ္းခ်မ္းသာယာ ၿပီး အေပါင္းလကၡဏာေဆာင္ေစပါ တယ္။ ရယ္ေမာျခင္းေၾကာင့္ လူေတြက ထြက္တဲ့ လွ်ပ္စစ္သံလုိက္စက္၀န္းကို တုိက္႐ုိက္ အက်ဳိးသက္ေရာက္ေစၿပီး၊ ရယ္ေမာလုိက္တဲ့အခါ အဲဒီလူရဲ႕ ပတ္လည္မွာ အေပါင္းလကၡဏာေဆာင္တဲ့ ပတ္၀န္းက်င္ကို ျဖစ္ေစပါတယ္။ တစ္ဦးခ်င္းစီပါ၀င္တဲ့ အဖဲြ႕တစ္ဖဲြ႕ စုေပါင္း ရယ္ေမာၾကတဲ့အခါ အေပါင္းလကၡဏာေဆာင္တဲ့ အင္အားရွိတဲ့ စုေပါင္း၀န္းက်င္တစ္ခုျဖစ္ေပၚပါတယ္။ ေန႔စဥ္ေန႔တုိင္း ရယ္ေမာၾကတဲ့ အုပ္စု တစ္ခုထြက္တဲ့ လွ်ပ္စစ္သံလုိက္လႈိင္း ေတြက အႏုတ္လကၡဏာေဆာင္တဲ့ ၀န္းက်င္(မေကာင္းက်ဳိးျဖစ္ေပၚေစမဲ့အ ရာေတြ) မျဖစ္ေအာင္ တားဆီးကာ ကြယ္ေပးပါတယ္။ ေရွးေရွးတုန္းက အိႏိၵယကလူေတြ ယုံၾကည္လက္ခံထားတဲ့ သူတို႔ရြာမွာ သူ ေတာ္ေကာင္းတစ္ေယာက္ရွိရင္ တစ္ ရြာလုံးကို မေကာင္းဆုိး၀ါးေတြဒဏ္က အကာအကြယ္ေပးႏုိင္တယ္၊ လုံၿခံဳ တယ္ဆိုသလို ရယ္ေမာျခင္းျဖင့္လည္း အလားတူအက်ဳိးရႏုိင္ပါတယ္။ ရယ္ေမာျခင္းဟာ ကမၻာသုံးဘာသာ စကားတစ္မ်ဳိးလည္း ျဖစ္ပါတယ္။ လူမ်ဳိး၊ ဘာသာအယူအစဲြေတြ မပါ၀င္ဘဲ လူေတြ ပဲဆိုၿပီး ေပါင္းစည္းမႈကို ရယ္ေမာျခင္းျဖင့္ ရႏုိင္ပါတယ္။ ဘာသာမတူတဲ့ လူေတြၾကား ထဲမွာ ရယ္ေမာျခင္းျဖင့္ အလြယ္တကူ ဆက္သြယ္ႏုိင္ၾကၿပီး၊ အားလုံးေကာင္းမယ့္ ေပါင္းစည္းမႈ တစ္ခုရႏုိင္ပါတယ္။ ရယ္ ေမာ႐ုံနဲ႔ ဒီေလာက္ေတာင္ ျဖစ္ႏုိင္ပါ့မလား လို႔ ေတြးထင္ႏုိင္ေပမယ့္ ဒါဟာ တကယ္ ပဲ ျဖစ္ႏုိင္ပါတယ္။ ရယ္ေမာျခင္းျဖင့္ပင္ စိတ္ဖိစီးမႈေတြ ကေန ကင္းလြတ္ၿပီး ေပ်ာ္ေပ်ာ္ရႊင္ရႊင္နဲ႔ ရင္းႏွီးခ်စ္ၾကည္စြာ ညီရင္းအစ္ကို ေမာင္ ရင္းႏွမ စိတ္ဓာတ္ေတြနဲ႔ ပိုမိုေကာင္းမြန္တဲ့ ကမၻာႀကီး တည္ေဆာက္ႏုိင္ၾကပါတယ္။ ရယ္ေမာျခင္းဟာ အေကာင္းဆုံး ေဆး၀ါးလည္း ျဖစ္တာမို႔ လူေတြဟာရယ္ ဖို႔ လိုပါတယ္။ ရယ္ျခင္းျဖင့္ လူေတြမွာရွိ ေနတဲ့ စိတ္ဖိစီးေတြကို ဖယ္ရွားႏုိင္ပါ တယ္။ ရယ္ေမာျခင္းျဖင့္ စိတ္ၾကည္လင္ ရႊင္ျပၿပီး တက္ႂကလာပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ ပ်ဴငွာတဲ့အမူအရာျဖစ္လာၿပီး တစ္ပါးသူ ေတြကိုလည္း ေကာင္းေကာင္းမြန္မြန္ ဆက္ဆံလာပါတယ္။ အရင္မ်ဳိးဆက္ေတြကဆိုရင္ က်န္းမာ ေပ်ာ္ရႊင္တဲ့ အရြယ္ေရာက္ၿပီး လူတစ္ဦး ဟာ တစ္ေန႔ကို အနည္းဆုံးမိနစ္ ၂၀ ေလာက္ ရယ္ေမာခဲ့ၾကပါတယ္။ ဒီေန႔ ေခတ္မွာေတာ့ ႏုိင္ငံမ်ားစြာမွာ အရြယ္ ေရာက္ၿပီး လူတစ္ဦးဟာ တစ္ေန႔ကို ငါး မိနစ္ေလာက္ေတာင္ မရယ္ၾကေတာ့တာ ေတြ႕ရပါတယ္။ ဒါဟာ ဒီေန႔ေခတ္ လူ႔ဘ၀ ရဲ႕ ဆုိးရြားမႈတစ္ခုလို႔ ေျပာလို႔ရပါတယ္။ အရြယ္ေရာက္ၿပီး လူတစ္ေယာက္ ဟာ ဘယ္ေလာက္ပဲအလုပ္မ်ားမ်ား တစ္ ေန႔ကို မိနစ္ ၂၀ ေလာက္ေတာ့ ရယ္ေမာ သင့္ပါတယ္။ ဒါမွ စိတ္ၾကည္လင္ၿပီး ေပ်ာ္ ရႊင္လန္းဆန္းက်န္းမာမွာ ျဖစ္ပါတယ္။ ရယ္ေမာျခင္းဟာေကာင္းေၾကာင္း၊ လူ႔က်န္း မာေရးအတြက္ အေထာက္အကူျပဳေၾကာင္း၊ စိတ္ဖိစီးမႈေတြကို ေလ်ာ့နည္းသက္သာ ေပ်ာက္ကင္းေစေၾကာင္း သိထားပါလ်က္ နဲ႔ ကၽြန္ေတာ္တို႔ဘာေၾကာင့္ မရယ္ၾကရ မွာလဲ။ ကၽြန္ေတာ္တို႔ ရယ္ၾကရေအာင္။

ကၽြန္ေတာ္တို႔ရယ္ၾကမယ္မယ္

ရယ္ေမာျခင္းဟာ ေအးေဆးသက္သာတဲ့ ကိုယ္လက္ေလ့က်င့္ခန္း တစ္ခုလည္းျဖစ္ ပါတယ္။ ရယ္ေမာျခင္းျဖင့္ ကၽြန္ေတာ္တို႔ ကိုယ္ခႏၶာနဲ႔ အဆုတ္အတြက္ လိုအပ္တဲ့ ေအာက္ဆီဂ်င္ကို ျဖည့္တင္းေပးပါတယ္။ အသက္ရွဴလမ္းေၾကာင္းကိုလည္း သန္႔ရွင္း ေစၿပီး အဆုတ္ကို ေလ့က်င့္ခန္းလုပ္ေပး ရာလည္းေရာက္ပါတယ္။ ရယ္ေမာျခင္းဟာ ကိုယ္လက္ေလ့က်င့္ခန္းပုံမွန္ မလုပ္ႏုိင္သူေတြ၊ ေအ႐ိုးဗစ္ေလ့က်င့္ခန္း မလုပ္ ႏုိင္သူ ပ်ဳိပ်ဳိေမတို႔အတြက္ အလြန္ပဲအက်ဳိး ရွိလွပါတယ္။ ကၽြန္ေတာ္တို႔ ရယ္တဲ့အခါ ခႏၶာကိုယ္ ကေန ဟုိမုန္းဓာတ္ေတြနဲ႔ ဓာတုပစၥည္းေတြ ထြက္ၿပီး ခႏၶာကိုယ္ကို ေကာင္းက်ဳိးျပဳ တယ္။ စိတ္ဖိစီးမႈကို ေလွ်ာ့ခ်ေပးတယ္။ ေသြးတိုးက်တယ္။ စိတ္အားတက္တယ္။ ခႏၶာကိုယ္ခုခံအားစနစ္တက္လာတယ္။ အေနာက္တုိင္း ေဆးသိပၸံကေတာ့ ရယ္ေမာျခင္းရဲ႕ အက်ဳိးရလဒ္ေတြကို ေကာင္းေကာင္းႀကီး သုေတသနျပဳေနၾကၿပီ။

အရယ္ကလပ္ေထာင္ၾကမယ္
အရက္ကလပ္မဟုတ္ဘူးေနာ္။ အရယ္ ကလပ္ Laughter Club ေထာင္ၾကရင္ သိပ္ေကာင္းမွာပဲ။ ဒါဟာ ဒီေန႔ေခတ္မွာ လိုအပ္လာၿပီ၊ စိတ္ပါ၀င္စားသူေတြက ဦး ေဆာင္ၿပီး လုပ္ၾကရမွာပဲ။ စိတ္ဖိစီးမႈေတြ ေအာက္မွာ စိတ္ေသာကေတြေအာက္မွာ ခ်ည္း စိတ္ဓာတ္က်ေနလို႔ မျဖစ္ဘူး။ လူ ေတြျဖစ္လို႔ ဒါေတြကို ေက်ာ္လႊားလြန္ ေျမာက္ေအာင္ ႀကိဳးစားရမွာပဲ။ လူမွာက စိတ္က ဦးေဆာင္ေနေတာ့ စိတ္ေပ်ာ္ရႊင္ ေအာင္ စိတ္ၾကည္ေအာင္ လုပ္ၾကရမွာပဲ။ အရယ္ကလပ္ေတြမွာ ႏုိင္ငံေရး မလုပ္ဘူး။ ဘာသာေရး မေဆြးေႏြးဘူး။ တစ္ေယာက္နဲ႔ တစ္ေယာက္ မတုိက္ခုိက္ ဘူး။ မၿပိဳင္ဆုိင္ၾကဘူး။ ဖိအားေတြ မေပး ၾကဘူး။ ကိုယ့္အေၾကာင္းေတြ မႂကားဘူး။ လူတုိင္းကို ႀကိဳဆိုၾကမယ္၊ လူတုိင္းပါ၀င္ႏုိင္ ရမယ္။ လူတုိင္းရယ္ေမာ ေပ်ာ္ရႊင္ႏုိင္ရမယ္။ အရယ္ကလပ္တစ္ခု ထူေထာင္ဖို႔ လူ ရယ္၊ ေနရာရယ္၊ အခ်ိန္ရယ္သုံးခုလုိအပ္ တယ္။ အရယ္ကလပ္မွာ လူေတြစုစည္းၿပီး ရယ္ေမာၾကမယ့္ ေနရာျဖစ္လို႔ လူေတြလို တယ္။ လူေတြရွိလာရင္ ေခါင္းေဆာင္တစ္ ေယာက္လိုတယ္။ ေခါင္းေဆာင္ကို ေထာက္ ကူဖို႔ အကူတစ္ေယာက္လိုမယ္။ လူေတြရွိလာရင္ ေနရာလိုလာမယ္။ ေနရာမွာ အမ်ဳိးမ်ဳိးရွိတယ္။ အခမဲ့ေနရာ၊ အခေပးေနရာဆိုၿပီးရွိတယ္။ ႐ုံးမွာလုပ္ မလား၊ အိမ္မွာလုပ္မလား၊ ၿခံတစ္ခုမွာလုပ္ မလား၊ အခန္းငွားမလား စဥ္းစားရမယ္။ အိႏိၵယႏုိင္ငံမွာဆိုရင္ ျပည္သူ႔ပန္းၿခံေတြက အရယ္ကလပ္အတြက္ ရွယ္ပဲ။ အိႏိၵယမွာ ျပည္သူ႔ပန္းၿခံေတြက ျပည္သူေတြအတြက္ အခမဲ့ျဖစ္တယ္။ မနက္တုိင္းလည္း လူ ေတြက ပန္းၿခံမွာလမ္းေလွ်ာက္ၾက၊ ေလ့ က်င့္ခန္းလုပ္ၾကတယ္။ ႐ုံးဆုိလည္း ေကာင္းတာပါပဲ။ နံနက္ ေစာေစာ႐ုံးမတက္ခင္ ဒါမွမဟုတ္ ႐ုံးဆင္း ခ်ိန္ေတြမွာ အရယ္ကလပ္အတြက္ ေဆာင္ ရြက္ႏုိင္ၾကတယ္။ မနက္ပိုင္းရယ္ေမာျခင္း ဟာ တစ္ေန႔တာလုံးအတြက္ ေကာင္းတယ္။ တစ္ေနကုန္ စိတ္ၾကည္လင္ရႊင္ျပေနလို႔ အလုပ္လုပ္လို႔ ေကာင္းတယ္။ ညေနပုိင္း ႐ုံးဆင္းခ်ိန္ကလည္း ေကာင္းတာပါပဲ။ အခ်ိန္ကေတာ့ ကလပ္အဖဲြ႕၀င္ေတြ အားလုံး အဆင္ေျပမယ့္ အခ်ိန္ကိုေရြးရ မယ္။ မနက္ဆုိလည္း မနက္ပိုင္း၊ ညေနဆုိ လည္း ညေနပိုင္းေပါ့။ ဒါေပမယ့္ အခ်ိန္ သတ္မွတ္ၿပီးဆုိကတည္းက လူတုိင္းအ တြက္ ၁၀၀ ရာခိုင္ႏႈန္း ေျပလည္ႏုိင္မွာ ေတာ့မဟုတ္ဘူး။ အမ်ားစု အဆင္ေျပမယ့္ အခ်ိန္ကိုေရြးရမွာေပါ့။ လူတုိင္းဟာ တစ္ေန႔ကို မိနစ္ ၂၀ မရယ္ႏိုင္ၾကဘူး။ ဒါေၾကာင့္ ကလပ္မွာ ရယ္လည္းရယ္မယ္။ အသက္ျပင္းျပင္း႐ႈ ေလ့က်င့္ခန္းကိုလည္း လုပ္ၾကမယ္။ ဒါကို သူတုိ႔က အရယ္ေယာဂလို႔ေခၚၾကတယ္။ အုပ္စုလုိက္ရယ္လည္း ရယ္ၾက၊ အသက္႐ႈ ေလ့က်င့္ခန္းလည္း လုပ္ၾကေပါ့။ အရယ္ကလပ္တစ္ခုကို ပုံမွန္ေလး လည္ပတ္သြားႏုိင္ေအာင္ကိုေတာ့ အခ်ိန္ တစ္ႏွစ္ေလာက္ယူၾကရမွာ ျဖစ္ပါတယ္။ စမ္းသပ္ဖို႔လာတဲ့လူ၊ စိတ္၀င္စားတဲ့လူ၊ အေပ်ာ္အျပက္လာတဲ့လူ စတဲ့လူေတြ၀င္ ရင္း ထြက္ရင္း စိစစ္ရင္းနဲ႔မွ ရယ္ေမာျခင္း အက်ဳိးကို တကယ္သိသြားတဲ့ လူေတြတင္ က်န္ခဲ့မွာ ျဖစ္ပါတယ္။ ရယ္ေမာျခင္းဟာ အက်ဳိးရွိပါတယ္။ ကၽြန္ေတာ္တို႔ ရယ္ၾကရ ေအာင္ပါ။

Let's Laugh Together

7 Days News Journal မွာ ေဖာ္ျပခဲ့ဖူးတဲ့ "ကၽြန္ေတာ္တို႔ ရယ္ၾကရေအာင္" ဆိုတဲ့ ေဆာင္းပါးေလးကို ဘေလာဂ့္ေရာက္လာ မိတ္သဟာ အေပါင္းအတြက္ ျပန္လည္ေ၀ငွ ေပးခ်င္ပါတယ္ရွင္။ ရယ္ေမာျခင္းက ဘာအတြက္ ေကာင္းတာလဲ၊ ကၽြန္မတို႔ ဘာေၾကာင့္ ရယ္သင့္သလဲ ဆိုတာေတြကို ကေလာင္ရွင္ "သာတူ" ကေရးသား ေဖာ္ျပေပးထားပါတယ္ရွင္။ ဖတ္ၾကည့္လိုက္ၾကပါအံုးေနာ္။

ရယ္ေမာျခင္းျဖင့္ နဂိုရုပ္သြင္ထက္ပိုမိုႏုပ်ိဳသြားသည့္အျပင္ ကုိယ္တိုင္အတြက္ေကာ တစ္ဖက္လူအတြက္ပါ တက္ၾကြရႊင္လန္းမႈကိုေပးသည္။

ကၽြန္ေတာ္တို႔ ရယ္ၾကရေအာင္

(သာတူ)

ဒီေန႔ေခတ္မွာ ကၽြန္ေတာ္တို႔မွာ စိတ္ဖိစီးမႈ ေတြ သိပ္မ်ားပါတယ္။ စား၀တ္ေန အေရးသုံးပါးကို အလ်င္မီေအာင္မနည္း႐ုန္းကန္ ေနရတဲ့အထဲ ကမၻာႀကီးပူေႏြးလာမႈ ဂယက္ ေၾကာင့္ ရာသီဥတုေတြက အရင္ကထက္ ပိုမိုျပင္းထန္ ပူျပင္းလာပါတယ္။ ရာသီဥတုေတြ ေဖာက္ျပန္လာေတာ့ လူေတြလည္း ပိုေဖာက္ျပန္လာတာေပါ့။ ေလာဘ၊ ေဒါသ၊ ေမာဟေတြပိုမ်ားလာၾက တယ္။ ရတုန္းယူထားမွ ယူႏုိင္သမွ်ယူထား မွ ဆိုၿပီး ေလာဘေတြပိုမ်ားလာၾကတယ္။ ထစ္ကနဲဆို ေဒါသႀကီးၿပီး ေဒါသေတြပို မ်ားလာၾကတယ္။ အမွားအမွန္ကို အရင္ ေလာက္ မခဲြႏုိင္ေတာ့ဘူး။ ေမာဟေတြ ပို မ်ားလာၾကတယ္။ အခုတေလာဆို ေနကပိုပူလာ၊ မီးက မလာဆိုေတာ့ ေနရထုိင္ရတာ အေတာ္ကို ခက္ခဲလာပါတယ္။ စိတ္ညစ္စိတ္႐ႈပ္စရာ ေကာင္းပါတယ္။ ဒီအခ်ိန္မွာ ဖတ္မိတဲ့ အေၾကာင္းကေတာ့ ကမၻာ့အရယ္ေန႔ World Laughter Day ဟာ ေမ ၆ (တနဂၤေႏြ)မွာ က်ေရာက္မယ္ဆုိတဲ့အ ေၾကာင္းပါ။ ဖတ္ၾကည့္ေတာ့ စိတ္၀င္စား စရာေကာင္းပါတယ္။

ကမၻာ့အရယ္ေန႔ (World Laughter Day)

ကမၻာ့အရယ္ေန႔ World Laughter Day ကို ၁၉၉၈ မွာ အိႏိၵယေဒါက္တာ မဒန္း ကာတာရီးယား Dr Madan Kataria က စတင္ဖန္တီးသတ္မွတ္ခဲ့တာ ျဖစ္ပါတယ္။ သူဟာ ကမၻာလုံးဆုိင္ရာ ရယ္ေမာျခင္း ေယာဂလႈပ္ရွားမႈကို တည္ေထာင္ခဲ့သူ လည္းျဖစ္ပါတယ္။ ပထမဆုံး ကမၻာ့အရယ္ေန႔ကို ၁၉၉၈ ဇန္န၀ါရီ ၁၁ မွာ အိႏိၵယႏုိင္ငံ၊ မြန္ဘုိင္းၿမိဳ႕ မွာက်င္းပခဲ့ၿပီး၊ အိႏိၵယနဲ႔ ႏုိင္ငံတကာမွ ပရိသတ္ ၁၂၀၀၀ တက္ေရာက္ခဲ့ၾကပါ တယ္။ အဲဒီပရိသတ္ေတြဟာ ရယ္ေမာျခင္း ကလပ္ေတြက အဖဲြ႕၀င္ေတြျဖစ္ၾကၿပီး၊ ပထမဆုံးအႀကိမ္က်င္းပခဲ့တဲ့ ကမၻာ့အရယ္ ေန႔မွာ လူအမ်ားဆုံးပါ၀င္တဲ့ ရယ္ေမာျခင္း အခမ္းအနားကို က်င္းပခဲ့ၾကပါတယ္။ အခုဆုိရင္ ကမၻာ့တုိက္ႀကီး ၅ တုိက္ရဲ႕ ႏုိင္ငံေပါင္း ၅၀ ေက်ာ္မွာ ရယ္ေမာျခင္း ကလပ္ေပါင္း ၅,၀၀၀ ေက်ာ္ရွိေနၿပီျဖစ္ပါတယ္။ ကမၻာလုံးဆုိင္ရာ ရယ္ေမာျခင္းေယာဂ လႈပ္ရွားမႈကို တည္ေထာင္ခဲ့သူက အိႏိၵယ ႏုိင္ငံသားျဖစ္ေလေတာ့ ပထမဆုံးအႀကိမ္ က်င္းပခဲ့တဲ့ ကမၻာ့အရယ္ေန႔ကို မြန္ဘိုင္း မွာ က်င္းပခဲ့တာ ျဖစ္ေပမယ့္ အိႏိၵယႏုိင္ငံ အျပင္ဘက္မွာ ပထမဆုံးအႀကိမ္က်င္းပခဲ့ တဲ့ ရယ္ေမာျခင္းလႈပ္ရွားမႈကိုေတာ့ ဥေရာပက ဒိန္းမတ္ႏုိင္ငံ၊ ကိုပင္ေဟဂင္မွာ ၂၀၀၀ ျပည့္ႏွစ္၊ ဇန္န၀ါရီ ၉ မွာ က်င္းပခဲ့ ပါတယ္။ ကိုပင္ေဟဂင္ၿမိဳ႕ေတာ္ခန္းမ ရင္ျပင္ မွာ က်င္းပခဲ့တဲ့ ရယ္ေမာျခင္းအခမ္းအနား ကို Happy-Demic လို႔ေခၚခဲ့ၾကၿပီး၊ ပရိသတ္ ၁၀,၀၀၀ ေက်ာ္တက္ေရာက္ခဲ့ ပါတယ္။ အဲဒီလႈပ္ရွားမႈကို ကမၻာ့စံခ်ိန္မ်ား မွတ္တမ္းတင္စာအုပ္ ဂင္းနက္စ္စာအုပ္မွာ မွတ္တမ္းတင္ ေဖာ္ျပခံခဲ့ရပါတယ္။ အခုဆိုရင္ေတာ့ ကမၻာ့အရယ္ေန႔ World Laughter Day ကုိ ႏွစ္စဥ္ေမလ ရဲ႕ ပထမတနဂၤေႏြေန႔ကို သတ္မွတ္ၿပီး က်င္းပၾကပါတယ္။ ကမၻာတစ္၀န္းမွာဆုိ လည္း အဲဒီေန႔က်ရင္ လူေတြရာနဲ႔ခ်ီၿပီး (တစ္ခါတေလလည္း ေထာင္နဲ႔ခ်ီလို႔) အတူ တကြ စုေပါင္းရယ္ေမာၾကပါတယ္။

ရယ္ေမာျခင္း၏အက်ဳိးအာနိသင္မ်ား

မရယ္ေတာ့မႈိင္ ရယ္ေတာ့ပိုင္တဲ့။ မရယ္ဘဲ ေနေတာ့ မႈိင္ေတြေတြနဲ႔ စိတ္ကလန္းဆန္း မႈမရွိပါဘူး။ ဒီေန႔ေခတ္ရဲ႕ အလိုမျပည့္ႏုိင္ မႈေတြနဲ႔ စိတ္ဖိစီးမႈေတြၾကားမွာ ဘ၀အ ေမာေတြနဲ႔ အခက္အခဲေတြၾကားမွာ လူ ဘ၀ဟာ ပ်င္းရိၿငီးေငြ႕ဖြယ္၊ ေျခာက္ေသြ႕ အက္ကဲြဖြယ္၊ လူ႔ပတ္၀န္းက်င္က ခဲြထြက္ စြန္႔ခြာဖြယ္ အေနအထားေတြနဲ႔ခ်ည္း ႀကံဳ ရမွာ ျဖစ္ပါတယ္။ ရယ္ေမာေတာ့ ဘာျဖစ္သလဲ။ အနည္းဆုံးသက္သာရာ ရေစပါတယ္။ စိတ္ညစ္လို႔ပဲျဖစ္ျဖစ္၊ အခက္အခဲေတြ႕လို႔ပဲ ျဖစ္ ျဖစ္၊ ေရွ႕မတိုး ေနာက္မဆုတ္သာ အေန အထားေရာက္လို႔ပဲျဖစ္ျဖစ္ တစ္ခ်က္ရယ္ ေမာလုိက္တုိင္း တစ္ခ်က္စိတ္သက္သာရ ေစပါတယ္။

ရယ္ေမာျခင္းဟာ အေပါင္းလကၡ ဏာေဆာင္ေသာ၊ စြမ္းအားရွိေသာ စိတ္ ခံစားမႈျဖစ္ၿပီး၊ လူေတြအတြက္ လိုအပ္ တဲ့ ဓာတ္ေတြအားလုံးဟာ ရယ္ေမာ ျခင္းမွာ ပါ၀င္ေနပါတယ္။ ရယ္ေမာ လုိက္ျခင္းေၾကာင့္ အဲဒီလိုအပ္တဲ့ ဓာတ္ ေတြကို ရရွိလုိက္ၿပီး ရယ္ေမာသူကိုယ္ တုိင္နဲ႔ ကမၻာႀကီးကို ၿငိမ္းခ်မ္းသာယာ ၿပီး အေပါင္းလကၡဏာေဆာင္ေစပါ တယ္။ ရယ္ေမာျခင္းေၾကာင့္ လူေတြက ထြက္တဲ့ လွ်ပ္စစ္သံလုိက္စက္၀န္းကို တုိက္႐ုိက္ အက်ဳိးသက္ေရာက္ေစၿပီး၊ ရယ္ေမာလုိက္တဲ့အခါ အဲဒီလူရဲ႕ ပတ္လည္မွာ အေပါင္းလကၡဏာေဆာင္တဲ့ ပတ္၀န္းက်င္ကို ျဖစ္ေစပါတယ္။ တစ္ဦးခ်င္းစီပါ၀င္တဲ့ အဖဲြ႕တစ္ဖဲြ႕ စုေပါင္း ရယ္ေမာၾကတဲ့အခါ အေပါင္းလကၡဏာေဆာင္တဲ့ အင္အားရွိတဲ့ စုေပါင္း၀န္းက်င္တစ္ခုျဖစ္ေပၚပါတယ္။ ေန႔စဥ္ေန႔တုိင္း ရယ္ေမာၾကတဲ့ အုပ္စု တစ္ခုထြက္တဲ့ လွ်ပ္စစ္သံလုိက္လႈိင္း ေတြက အႏုတ္လကၡဏာေဆာင္တဲ့ ၀န္းက်င္(မေကာင္းက်ဳိးျဖစ္ေပၚေစမဲ့အ ရာေတြ) မျဖစ္ေအာင္ တားဆီးကာ ကြယ္ေပးပါတယ္။ ေရွးေရွးတုန္းက အိႏိၵယကလူေတြ ယုံၾကည္လက္ခံထားတဲ့ သူတို႔ရြာမွာ သူ ေတာ္ေကာင္းတစ္ေယာက္ရွိရင္ တစ္ ရြာလုံးကို မေကာင္းဆုိး၀ါးေတြဒဏ္က အကာအကြယ္ေပးႏုိင္တယ္၊ လုံၿခံဳ တယ္ဆိုသလို ရယ္ေမာျခင္းျဖင့္လည္း အလားတူအက်ဳိးရႏုိင္ပါတယ္။ ရယ္ေမာျခင္းဟာ ကမၻာသုံးဘာသာ စကားတစ္မ်ဳိးလည္း ျဖစ္ပါတယ္။ လူမ်ဳိး၊ ဘာသာအယူအစဲြေတြ မပါ၀င္ဘဲ လူေတြ ပဲဆိုၿပီး ေပါင္းစည္းမႈကို ရယ္ေမာျခင္းျဖင့္ ရႏုိင္ပါတယ္။ ဘာသာမတူတဲ့ လူေတြၾကား ထဲမွာ ရယ္ေမာျခင္းျဖင့္ အလြယ္တကူ ဆက္သြယ္ႏုိင္ၾကၿပီး၊ အားလုံးေကာင္းမယ့္ ေပါင္းစည္းမႈ တစ္ခုရႏုိင္ပါတယ္။ ရယ္ ေမာ႐ုံနဲ႔ ဒီေလာက္ေတာင္ ျဖစ္ႏုိင္ပါ့မလား လို႔ ေတြးထင္ႏုိင္ေပမယ့္ ဒါဟာ တကယ္ ပဲ ျဖစ္ႏုိင္ပါတယ္။ ရယ္ေမာျခင္းျဖင့္ပင္ စိတ္ဖိစီးမႈေတြ ကေန ကင္းလြတ္ၿပီး ေပ်ာ္ေပ်ာ္ရႊင္ရႊင္နဲ႔ ရင္းႏွီးခ်စ္ၾကည္စြာ ညီရင္းအစ္ကို ေမာင္ ရင္းႏွမ စိတ္ဓာတ္ေတြနဲ႔ ပိုမိုေကာင္းမြန္တဲ့ ကမၻာႀကီး တည္ေဆာက္ႏုိင္ၾကပါတယ္။ ရယ္ေမာျခင္းဟာ အေကာင္းဆုံး ေဆး၀ါးလည္း ျဖစ္တာမို႔ လူေတြဟာရယ္ ဖို႔ လိုပါတယ္။ ရယ္ျခင္းျဖင့္ လူေတြမွာရွိ ေနတဲ့ စိတ္ဖိစီးေတြကို ဖယ္ရွားႏုိင္ပါ တယ္။ ရယ္ေမာျခင္းျဖင့္ စိတ္ၾကည္လင္ ရႊင္ျပၿပီး တက္ႂကလာပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ ပ်ဴငွာတဲ့အမူအရာျဖစ္လာၿပီး တစ္ပါးသူ ေတြကိုလည္း ေကာင္းေကာင္းမြန္မြန္ ဆက္ဆံလာပါတယ္။ အရင္မ်ဳိးဆက္ေတြကဆိုရင္ က်န္းမာ ေပ်ာ္ရႊင္တဲ့ အရြယ္ေရာက္ၿပီး လူတစ္ဦး ဟာ တစ္ေန႔ကို အနည္းဆုံးမိနစ္ ၂၀ ေလာက္ ရယ္ေမာခဲ့ၾကပါတယ္။ ဒီေန႔ ေခတ္မွာေတာ့ ႏုိင္ငံမ်ားစြာမွာ အရြယ္ ေရာက္ၿပီး လူတစ္ဦးဟာ တစ္ေန႔ကို ငါး မိနစ္ေလာက္ေတာင္ မရယ္ၾကေတာ့တာ ေတြ႕ရပါတယ္။ ဒါဟာ ဒီေန႔ေခတ္ လူ႔ဘ၀ ရဲ႕ ဆုိးရြားမႈတစ္ခုလို႔ ေျပာလို႔ရပါတယ္။ အရြယ္ေရာက္ၿပီး လူတစ္ေယာက္ ဟာ ဘယ္ေလာက္ပဲအလုပ္မ်ားမ်ား တစ္ ေန႔ကို မိနစ္ ၂၀ ေလာက္ေတာ့ ရယ္ေမာ သင့္ပါတယ္။ ဒါမွ စိတ္ၾကည္လင္ၿပီး ေပ်ာ္ ရႊင္လန္းဆန္းက်န္းမာမွာ ျဖစ္ပါတယ္။ ရယ္ေမာျခင္းဟာေကာင္းေၾကာင္း၊ လူ႔က်န္း မာေရးအတြက္ အေထာက္အကူျပဳေၾကာင္း၊ စိတ္ဖိစီးမႈေတြကို ေလ်ာ့နည္းသက္သာ ေပ်ာက္ကင္းေစေၾကာင္း သိထားပါလ်က္ နဲ႔ ကၽြန္ေတာ္တို႔ဘာေၾကာင့္ မရယ္ၾကရ မွာလဲ။ ကၽြန္ေတာ္တို႔ ရယ္ၾကရေအာင္။

ကၽြန္ေတာ္တို႔ရယ္ၾကမယ္မယ္

ရယ္ေမာျခင္းဟာ ေအးေဆးသက္သာတဲ့ ကိုယ္လက္ေလ့က်င့္ခန္း တစ္ခုလည္းျဖစ္ ပါတယ္။ ရယ္ေမာျခင္းျဖင့္ ကၽြန္ေတာ္တို႔ ကိုယ္ခႏၶာနဲ႔ အဆုတ္အတြက္ လိုအပ္တဲ့ ေအာက္ဆီဂ်င္ကို ျဖည့္တင္းေပးပါတယ္။ အသက္ရွဴလမ္းေၾကာင္းကိုလည္း သန္႔ရွင္း ေစၿပီး အဆုတ္ကို ေလ့က်င့္ခန္းလုပ္ေပး ရာလည္းေရာက္ပါတယ္။ ရယ္ေမာျခင္းဟာ ကိုယ္လက္ေလ့က်င့္ခန္းပုံမွန္ မလုပ္ႏုိင္သူေတြ၊ ေအ႐ိုးဗစ္ေလ့က်င့္ခန္း မလုပ္ ႏုိင္သူ ပ်ဳိပ်ဳိေမတို႔အတြက္ အလြန္ပဲအက်ဳိး ရွိလွပါတယ္။ ကၽြန္ေတာ္တို႔ ရယ္တဲ့အခါ ခႏၶာကိုယ္ ကေန ဟုိမုန္းဓာတ္ေတြနဲ႔ ဓာတုပစၥည္းေတြ ထြက္ၿပီး ခႏၶာကိုယ္ကို ေကာင္းက်ဳိးျပဳ တယ္။ စိတ္ဖိစီးမႈကို ေလွ်ာ့ခ်ေပးတယ္။ ေသြးတိုးက်တယ္။ စိတ္အားတက္တယ္။ ခႏၶာကိုယ္ခုခံအားစနစ္တက္လာတယ္။ အေနာက္တုိင္း ေဆးသိပၸံကေတာ့ ရယ္ေမာျခင္းရဲ႕ အက်ဳိးရလဒ္ေတြကို ေကာင္းေကာင္းႀကီး သုေတသနျပဳေနၾကၿပီ။

အရယ္ကလပ္ေထာင္ၾကမယ္
အရက္ကလပ္မဟုတ္ဘူးေနာ္။ အရယ္ ကလပ္ Laughter Club ေထာင္ၾကရင္ သိပ္ေကာင္းမွာပဲ။ ဒါဟာ ဒီေန႔ေခတ္မွာ လိုအပ္လာၿပီ၊ စိတ္ပါ၀င္စားသူေတြက ဦး ေဆာင္ၿပီး လုပ္ၾကရမွာပဲ။ စိတ္ဖိစီးမႈေတြ ေအာက္မွာ စိတ္ေသာကေတြေအာက္မွာ ခ်ည္း စိတ္ဓာတ္က်ေနလို႔ မျဖစ္ဘူး။ လူ ေတြျဖစ္လို႔ ဒါေတြကို ေက်ာ္လႊားလြန္ ေျမာက္ေအာင္ ႀကိဳးစားရမွာပဲ။ လူမွာက စိတ္က ဦးေဆာင္ေနေတာ့ စိတ္ေပ်ာ္ရႊင္ ေအာင္ စိတ္ၾကည္ေအာင္ လုပ္ၾကရမွာပဲ။ အရယ္ကလပ္ေတြမွာ ႏုိင္ငံေရး မလုပ္ဘူး။ ဘာသာေရး မေဆြးေႏြးဘူး။ တစ္ေယာက္နဲ႔ တစ္ေယာက္ မတုိက္ခုိက္ ဘူး။ မၿပိဳင္ဆုိင္ၾကဘူး။ ဖိအားေတြ မေပး ၾကဘူး။ ကိုယ့္အေၾကာင္းေတြ မႂကားဘူး။ လူတုိင္းကို ႀကိဳဆိုၾကမယ္၊ လူတုိင္းပါ၀င္ႏုိင္ ရမယ္။ လူတုိင္းရယ္ေမာ ေပ်ာ္ရႊင္ႏုိင္ရမယ္။ အရယ္ကလပ္တစ္ခု ထူေထာင္ဖို႔ လူ ရယ္၊ ေနရာရယ္၊ အခ်ိန္ရယ္သုံးခုလုိအပ္ တယ္။ အရယ္ကလပ္မွာ လူေတြစုစည္းၿပီး ရယ္ေမာၾကမယ့္ ေနရာျဖစ္လို႔ လူေတြလို တယ္။ လူေတြရွိလာရင္ ေခါင္းေဆာင္တစ္ ေယာက္လိုတယ္။ ေခါင္းေဆာင္ကို ေထာက္ ကူဖို႔ အကူတစ္ေယာက္လိုမယ္။ လူေတြရွိလာရင္ ေနရာလိုလာမယ္။ ေနရာမွာ အမ်ဳိးမ်ဳိးရွိတယ္။ အခမဲ့ေနရာ၊ အခေပးေနရာဆိုၿပီးရွိတယ္။ ႐ုံးမွာလုပ္ မလား၊ အိမ္မွာလုပ္မလား၊ ၿခံတစ္ခုမွာလုပ္ မလား၊ အခန္းငွားမလား စဥ္းစားရမယ္။ အိႏိၵယႏုိင္ငံမွာဆိုရင္ ျပည္သူ႔ပန္းၿခံေတြက အရယ္ကလပ္အတြက္ ရွယ္ပဲ။ အိႏိၵယမွာ ျပည္သူ႔ပန္းၿခံေတြက ျပည္သူေတြအတြက္ အခမဲ့ျဖစ္တယ္။ မနက္တုိင္းလည္း လူ ေတြက ပန္းၿခံမွာလမ္းေလွ်ာက္ၾက၊ ေလ့ က်င့္ခန္းလုပ္ၾကတယ္။ ႐ုံးဆုိလည္း ေကာင္းတာပါပဲ။ နံနက္ ေစာေစာ႐ုံးမတက္ခင္ ဒါမွမဟုတ္ ႐ုံးဆင္း ခ်ိန္ေတြမွာ အရယ္ကလပ္အတြက္ ေဆာင္ ရြက္ႏုိင္ၾကတယ္။ မနက္ပိုင္းရယ္ေမာျခင္း ဟာ တစ္ေန႔တာလုံးအတြက္ ေကာင္းတယ္။ တစ္ေနကုန္ စိတ္ၾကည္လင္ရႊင္ျပေနလို႔ အလုပ္လုပ္လို႔ ေကာင္းတယ္။ ညေနပုိင္း ႐ုံးဆင္းခ်ိန္ကလည္း ေကာင္းတာပါပဲ။ အခ်ိန္ကေတာ့ ကလပ္အဖဲြ႕၀င္ေတြ အားလုံး အဆင္ေျပမယ့္ အခ်ိန္ကိုေရြးရ မယ္။ မနက္ဆုိလည္း မနက္ပိုင္း၊ ညေနဆုိ လည္း ညေနပိုင္းေပါ့။ ဒါေပမယ့္ အခ်ိန္ သတ္မွတ္ၿပီးဆုိကတည္းက လူတုိင္းအ တြက္ ၁၀၀ ရာခိုင္ႏႈန္း ေျပလည္ႏုိင္မွာ ေတာ့မဟုတ္ဘူး။ အမ်ားစု အဆင္ေျပမယ့္ အခ်ိန္ကိုေရြးရမွာေပါ့။ လူတုိင္းဟာ တစ္ေန႔ကို မိနစ္ ၂၀ မရယ္ႏိုင္ၾကဘူး။ ဒါေၾကာင့္ ကလပ္မွာ ရယ္လည္းရယ္မယ္။ အသက္ျပင္းျပင္း႐ႈ ေလ့က်င့္ခန္းကိုလည္း လုပ္ၾကမယ္။ ဒါကို သူတုိ႔က အရယ္ေယာဂလို႔ေခၚၾကတယ္။ အုပ္စုလုိက္ရယ္လည္း ရယ္ၾက၊ အသက္႐ႈ ေလ့က်င့္ခန္းလည္း လုပ္ၾကေပါ့။ အရယ္ကလပ္တစ္ခုကို ပုံမွန္ေလး လည္ပတ္သြားႏုိင္ေအာင္ကိုေတာ့ အခ်ိန္ တစ္ႏွစ္ေလာက္ယူၾကရမွာ ျဖစ္ပါတယ္။ စမ္းသပ္ဖို႔လာတဲ့လူ၊ စိတ္၀င္စားတဲ့လူ၊ အေပ်ာ္အျပက္လာတဲ့လူ စတဲ့လူေတြ၀င္ ရင္း ထြက္ရင္း စိစစ္ရင္းနဲ႔မွ ရယ္ေမာျခင္း အက်ဳိးကို တကယ္သိသြားတဲ့ လူေတြတင္ က်န္ခဲ့မွာ ျဖစ္ပါတယ္။ ရယ္ေမာျခင္းဟာ အက်ဳိးရွိပါတယ္။ ကၽြန္ေတာ္တို႔ ရယ္ၾကရ ေအာင္ပါ။

Great Value in Disaster

ေသာမတ္စ္ အက္ဒီဆင္ရဲ့ ဓါတ္ခြဲခန္းဟာ 1914 ခုႏွစ္၊ ဒီဇင္ဘာ ညတစ္ညမွာ မီးေလာင္ ပ်က္စီးခဲ့ပါတယ္။ ပ်က္စီးမႈ စုစုေပါင္းရဲ့ တန္ဘိုးဟာ 2 မီလ်ံေဓလာေလာက္ ရွိေပမယ့္ အဆာက္အဦးအတြက္ အာမခံေၾကးကေတာ့ 238,000 ေဒၚလာဘိုး႔ပဲ ရခဲ့ပါတယ္။ ဘာေၾကာင့္လဲဆိုေတာ့ သူ႕ရဲ႕အေဆာက္အဦးကို ကြန္ကရစ္ေတြနဲ႔ ေဆာက္ထားတဲ့အတြက္ မီးေလာင္ခံတယ္လို႔ ယူဆၾကလို႔ပဲ ျဖစ္ပါတယ္။ အက္ဒီဆင္ရဲ႔ ဘ၀တစ္ေလွ်ာက္လံုး ႀကိဳးစားလုပ္ကိုင္ ခဲ့သမွ်ဟာ အဲဒီ ဒီဇင္ဘာညရဲ႕ မီးေတာက္အတြင္းမွာ ဆံုးရံႈးျခင္းမလွ ဆံုးရံႈးခဲ့ရပါတယ္။

မီးေတာက္ေတြ ျပင္းထန္လာခ်ိန္အတြင္းမွာ အက္ဒီဆင္ရဲ့ 24 ႏွစ္အရြယ္ရွိတဲ့ သားကေလး Charles ဟာ သူ႔အေဖကို အပ်က္အစီးေတြ မီးခိုးေတြၾကားမွာ ကသုတ္ကရက္ ရွာေဖြေနခဲ့ပါတယ္။ ေနာက္ဆံုးမွာေတာ့ သူ႔အေဖကို မီးေလာင္ေနတဲ့ ျမင္ကြင္းကို ျငိမ္သက္စြာ ၾကည့္ေနတာကို ေတြ႔ခဲ့ရပါတယ္။ အက္ဒီဆင္ရဲ႕ မ်က္ႏွာဟာ မီးေရာင္ထက္ဟပ္မႈေၾကာင့္ ၀င္းထိန္ေနၿပီး ဆံပင္ျဖဴေတြကလည္း ေလထဲမွာ ေ၀့၀ဲေနၾကပါတယ္။

“ကြၽန္ေတာ့္ရဲ႕ အသဲႏွလံုးေတြ ကြၽန္ေတာ့္ အေဖအတြက္ နာက်င္ ေၾကကြဲရပါတယ္ဗ်ာ” လို႔ ခ်ာလ္စ္းက ေျပာဆိုခဲ့ပါတယ္။ “အေဖက အသက္ 67 ႏွစ္အရြယ္ရွိေနၿပီ.. သူငယ္ရြယ္ေတာ့တဲ့ အရြယ္ မဟုတ္ဘူးဗ်၊ သူ ႀကိဳးစားခဲ့သမွ် မီးထဲ အကုန္ပါကုန္ၿပီေလ။ သူကြၽန္ေတာ့္ကို ျမင္ေတာ့ လွမ္းေခၚလိုက္တယ္။ “ခ်ာလ္စ္းေရ မင္းအေမေကာကြ”။ ကြၽန္ေတာ္က မေတြ႔ဘူးလုိ႔ ေျပာေတာ့ “ျမန္ျမန္ လိုက္ရွာစမ္းကြာ.. သူ႔တစ္သက္ ဒီလိုျမင္ကြင္းကို ျမင္ဖူးမွာ မဟုတ္ဘူး..သူ႔ကို ဒီေခၚလာခဲ့လို႔” ေအာ္ေျပာေနပါတယ္။

ေနာက္ေန႔မနက္မွာေတာ့ အက္ဒီဆင္က အပ်က္အစီးေတြကို ၾကည့္ၿပီး ေျပာလိုက္တယ္။ “ဒါဟာ အဆိုးထဲက အေကာင္းပဲ၊ ငါတို႔ မွားခဲ့သမွ်၊ မေတာ္တစ္ဆ လုပ္ခဲ့သမွ်ေတြေတာ့ သြားကုန္ၿပီ။ ေတာ္ေသးတာေပါ့.. ခုမွပဲ ငါေတာ့ေတြ အသစ္ျပန္စႏိုင္ေတာ့မယ္”

မီးေလာင္ၿပီး 3 ပတ္အၾကာမွာေတာ့ အက္ဒီဆင္ဟာ သူ႔ရဲ႕ ပထမဆံုး phonograph ကို ေအာင္ျမင္စြာ တီထြင္ႏိုင္ခဲ့ပါတယ္။

Great Value in Disaster

ေသာမတ္စ္ အက္ဒီဆင္ရဲ့ ဓါတ္ခြဲခန္းဟာ 1914 ခုႏွစ္၊ ဒီဇင္ဘာ ညတစ္ညမွာ မီးေလာင္ ပ်က္စီးခဲ့ပါတယ္။ ပ်က္စီးမႈ စုစုေပါင္းရဲ့ တန္ဘိုးဟာ 2 မီလ်ံေဓလာေလာက္ ရွိေပမယ့္ အဆာက္အဦးအတြက္ အာမခံေၾကးကေတာ့ 238,000 ေဒၚလာဘိုး႔ပဲ ရခဲ့ပါတယ္။ ဘာေၾကာင့္လဲဆိုေတာ့ သူ႕ရဲ႕အေဆာက္အဦးကို ကြန္ကရစ္ေတြနဲ႔ ေဆာက္ထားတဲ့အတြက္ မီးေလာင္ခံတယ္လို႔ ယူဆၾကလို႔ပဲ ျဖစ္ပါတယ္။ အက္ဒီဆင္ရဲ႔ ဘ၀တစ္ေလွ်ာက္လံုး ႀကိဳးစားလုပ္ကိုင္ ခဲ့သမွ်ဟာ အဲဒီ ဒီဇင္ဘာညရဲ႕ မီးေတာက္အတြင္းမွာ ဆံုးရံႈးျခင္းမလွ ဆံုးရံႈးခဲ့ရပါတယ္။

မီးေတာက္ေတြ ျပင္းထန္လာခ်ိန္အတြင္းမွာ အက္ဒီဆင္ရဲ့ 24 ႏွစ္အရြယ္ရွိတဲ့ သားကေလး Charles ဟာ သူ႔အေဖကို အပ်က္အစီးေတြ မီးခိုးေတြၾကားမွာ ကသုတ္ကရက္ ရွာေဖြေနခဲ့ပါတယ္။ ေနာက္ဆံုးမွာေတာ့ သူ႔အေဖကို မီးေလာင္ေနတဲ့ ျမင္ကြင္းကို ျငိမ္သက္စြာ ၾကည့္ေနတာကို ေတြ႔ခဲ့ရပါတယ္။ အက္ဒီဆင္ရဲ႕ မ်က္ႏွာဟာ မီးေရာင္ထက္ဟပ္မႈေၾကာင့္ ၀င္းထိန္ေနၿပီး ဆံပင္ျဖဴေတြကလည္း ေလထဲမွာ ေ၀့၀ဲေနၾကပါတယ္။

“ကြၽန္ေတာ့္ရဲ႕ အသဲႏွလံုးေတြ ကြၽန္ေတာ့္ အေဖအတြက္ နာက်င္ ေၾကကြဲရပါတယ္ဗ်ာ” လို႔ ခ်ာလ္စ္းက ေျပာဆိုခဲ့ပါတယ္။ “အေဖက အသက္ 67 ႏွစ္အရြယ္ရွိေနၿပီ.. သူငယ္ရြယ္ေတာ့တဲ့ အရြယ္ မဟုတ္ဘူးဗ်၊ သူ ႀကိဳးစားခဲ့သမွ် မီးထဲ အကုန္ပါကုန္ၿပီေလ။ သူကြၽန္ေတာ့္ကို ျမင္ေတာ့ လွမ္းေခၚလိုက္တယ္။ “ခ်ာလ္စ္းေရ မင္းအေမေကာကြ”။ ကြၽန္ေတာ္က မေတြ႔ဘူးလုိ႔ ေျပာေတာ့ “ျမန္ျမန္ လိုက္ရွာစမ္းကြာ.. သူ႔တစ္သက္ ဒီလိုျမင္ကြင္းကို ျမင္ဖူးမွာ မဟုတ္ဘူး..သူ႔ကို ဒီေခၚလာခဲ့လို႔” ေအာ္ေျပာေနပါတယ္။

ေနာက္ေန႔မနက္မွာေတာ့ အက္ဒီဆင္က အပ်က္အစီးေတြကို ၾကည့္ၿပီး ေျပာလိုက္တယ္။ “ဒါဟာ အဆိုးထဲက အေကာင္းပဲ၊ ငါတို႔ မွားခဲ့သမွ်၊ မေတာ္တစ္ဆ လုပ္ခဲ့သမွ်ေတြေတာ့ သြားကုန္ၿပီ။ ေတာ္ေသးတာေပါ့.. ခုမွပဲ ငါေတာ့ေတြ အသစ္ျပန္စႏိုင္ေတာ့မယ္”

မီးေလာင္ၿပီး 3 ပတ္အၾကာမွာေတာ့ အက္ဒီဆင္ဟာ သူ႔ရဲ႕ ပထမဆံုး phonograph ကို ေအာင္ျမင္စြာ တီထြင္ႏိုင္ခဲ့ပါတယ္။

Comment from Jo Han Aung.

အကို ေယာဟန္ေအာင္ဆီကေန ေပးလာတဲ့ comment ကို အားလံုး ဖတ္ေစခ်င္တဲ့ ေစတနာေၾကာင့္ တင္ေပးလိုက္ပါတယ္ရွင္။ ၀င္ေဆြးေႏြးေပးၾကဖို႔လည္း ဖိတ္ေခၚပါတယ္။

သို႔
ေဒၚပင့္ဂိုးလ္

ညီမ အရြယ္ေလာက္ရွိမယ္ ထင္ပါတယ္။
က်ေနာ္ တလင္တမယားစနစ္ဆိုတဲ့ ပို႔စ္ကေလးဖတ္ရပါတယ္။ တင္ေပးတဲ့၊ ေဆြးေႏြးတဲ့ ေစတနာကို ေက်းဇူးတင္ပါတယ္။ သို႔ေသာ္လည္း က်င့္၀တ္ပိုင္းဆိုင္ရာ ရႈေထာင့္က ခ်ဥ္းကပ္မႈ သိပ္မ်ားသလားလို႔ ယူဆမိပါတယ္။ ေဖာ္ျပထားတဲ့အတိုင္း ဦးေအးေမာင္ စာအုပ္? ကို ဖတ္ျဖစ္ၿပီး ေရးမိတာဆိုေတာ့လည္း က်င့္၀တ္ပိုင္းမ်ားတာ ျဖစ္ပါလိမ့္မယ္။ က်ေနာ္ စဥ္းစားပါ ေသးတယ္။ သို႔ေသာ္ သိပ္ေဆြးေႏြးခ်င္လို႔ မအားတဲ့ၾကားက အခ်ိန္အနည္းငယ္ ယူၿပီး စာေရးလိုက္တာ ျဖစ္ပါတယ္။ ဆရာ ႀကီး ေလသံေပါက္ရင္ ခြင့္လႊတ္ပါ။ ဒီေကာ္မန္႔ကို ပို႔မွာတင္ခ်င္လည္းတင္၊ မတင္ရင္လည္းေနပါ။ ျပႆနာ မရွိပါ။

၁။ က်ေနာ္ စာတအုပ္မွာ ဖတ္ဖူးပါတယ္။ အခ်စ္ဆိုတာ ၃-နားညီ ႀတိဂံနဲ႔ တူတယ္လို႔ ေျပာပါတယ္။ “ရင္းႏွီးမႈ” “ယံုၾကည္မႈ” “လိင္အရ ဆြဲေဆာင္ႏိုင္မႈ” ဆိုတဲ့ အနား ၃-နားပါပဲ။ တခုခု ခ်ဳိ႔ယြင္းခဲ့လို႔ရွိရင္ အရသာျပယ္ေနတတ္ပါတယ္။
ဆိုပါစို႔။
ရင္းႏွီးမႈရွိတယ္။ ယံုၾကည္မႈရွိတယ္။ လိင္ကိစၥ မပါဘူး။ (သူငယ္ခ်င္းေတြလည္း ျဖစ္ႏိုင္တာပဲ)
ရင္းႏွီးမႈရွိတယ္။ လိင္ကိစၥပါတယ္။ ယံုၾကည္မႈ မရွိဘူး။ (တညတာကိစၥ၊ အေပ်ာ္လိုက္တဲ့ကိစၥေတြလည္း ျဖစ္ႏိုင္တယ္။)
ရင္းႏွီးမႈ မရွိဘူး။ က်န္တာ ၂-ခုေတာ့ ရွိတယ္။ (ေသြးေအးသြားတဲ့ လင္မယားေတြ၊ အခ်စ္မပါပဲ အိမ္ေထာင္ျပဳရတာမ်ဳိး လည္း ျဖစ္လိမ့္မယ္) အဲသည္ေတာ့ စာေရးဆရာက ၃-နားညီဖို႔ လိုတယ္ ေျပာပါတယ္။

၂။ အဲသည္စာေရးဆရာက M. Scott Peterson M. D. ပါ။ The Road Less Travelled ဆိုတဲ့ စာအုပ္ပါ။ ၾကံဳရင္ ရွာဖတ္ ေစခ်င္ပါတယ္။ သူေဆြးေႏြးထားတာေတြက စိတ္၀င္စားစရာေကာင္းပါတယ္။ အိမ္ေထာင္မျပဳခင္ ဖတ္သင့္တယ္လို႔ အၾကံ ျပဳခ်င္တဲ့ စာအုပ္မ်ဳိးပါ။ ၂၅ ႀကိမ္တိုင္တိုင္ ျပန္ရိုက္ရၿပီး Best seller စာအုပ္ပါ။
သူေျပာတာက လူေတြမွာ ယံုမွတ္မွားခ်က္ (Myth) ၊ ပံုျပင္၊ ဒ႑ာရီေတြနဲ႔ ႀကီးလာၾကရပါတယ္။ က်ေနာ္တို႔ ၾကားဖူးတဲ့ အိပ္ယာ၀င္ ပံုျပင္ စႏိုး၀ိႈက္၊ စင္ဒရဲလား၊ စသျဖင့္ နတ္သမီးပံုျပင္ Fairy tales ေတြေပါ့။ အဲသည္မွာ မင္းသမီးေလးပါတယ္။ သူ႔ကို လာကယ္တဲ့ မင္းသားေလးပါတယ္။ အဲသည္လို ပံုျပင္ေတြနဲ႔ (ဘယ္လိုယဥ္ေက်းမႈမွာ မဆို) ႀကီးျပင္းလာရပါတယ္။ အဲသည္ေတာ့ ခ်စ္တဲ့သူလည္း ေတြ႔ေရာ၊ ခ်က္ခ်င္း ကိုယ္ရွာေနတဲ့ မင္းသားေလးလို႔ ထင္လိုက္တတ္ပါတယ္။ ေယာက္်ား ေလးကလည္း ငါရွာေနတဲ့ စင္ဒရဲလား ဖိနပ္ပိုင္ရွင္ေလးေတာ့ ေတြ႔ၿပီ ထင္တတ္ၾကပါတယ္။ အဲသည္လို ေတြ႔ၾကတာဟာ သာမန္အေၾကာင္း မဟုတ္ဘူး။ သမၼာေဒ၀ နတ္ေကာင္းနတ္ျမတ္ေတြေၾကာင့္၊ ေကာင္းကင္မွာလည္း ၾကည္နကၡတ္တာရာ ေတြ စံုညီလို႔၊ က်ေနာ္တို႔ ျမန္မာစာမွာဆိုရင္လည္း ဖူးစာဆံုလို႔ ၾကံဳရတာမ်ဳိး ထင္မိတတ္ၾကပါတယ္။ ဒီဟာေတြက ဖန္တီး ထားတဲ့ မ်ဳိးရိုးစဥ္ဆက္ Myth ေတြေၾကာင့္ပါ။

ေနာက္ေတာ့ အိမ္ေထာင္ျပဳၿပီး သိပ္မၾကာခင္မွာပဲ ကိုယ္ရွာေနတဲ့ မင္းသားေလး မဟုတ္ပါလားလို႔ ထင္လာတတ္ပါတယ္။ ပထမ ကာလ Chemistry ပ်ယ္ခ်ိန္ ဆိုပါေတာ့။ ေယာက္်ားေလးဘက္ကလည္း အလားတူပဲ။ အျပစ္ေတြ ျမင္လာပါတယ္။ သည္ေတာ့ အိမ္ေထာင္ကြဲတာေတြ ေနာက္ဆံုး ျဖစ္လာပါတယ္။ “တလင္ တမယားစနစ္” ဆိုတာေတာ့ ေကာင္းပါတယ္။ သို႔ေသာ္လည္း အေၾကာင္းေၾကာင္းကို ေထာက္ထားၿပီး အမ်ဳိးသမီးေတြဘက္က မကြဲရ။ ခ်ဳပ္ခ်ယ္ထားမယ္ဆိုရင္ေတာ့ လူ႔ အခြင့္အေရးအရ မတရားဘူးလို႔ ထင္မိပါတယ္။ တကယ္လို႔ တခ်ိန္ သေဘာမေတြ႔ၾကရင္လည္း ကြဲခြင့္ ရွိသင့္ပါတယ္။ သို႔ ေသာ္လည္း ကေလးေတြ အေရးေတာ့ ရွိပါတယ္။

၃။ အခုတေလာ ဒီကိစၥေတြကို သူငယ္ခ်င္းတေယာက္နဲ႔ ေဆြးေႏြးေျပာဆိုျဖစ္ပါတယ္။ အေၾကာင္းက သူက မၾကာခင္ အိမ္ေထာင္ျပဳဖို႔ စဥ္းစားေနလို႔ပါ။ က်ေနာ္တို႔ ႏိုင္ငံမွာ အိမ္ေထာင္ကြာရွင္းမယ္ဆိုရင္ အမ်ဳိးသမီးေတြကို ကာကြယ္ေပးထား တာ မေတြ႔ရပါဘူး။ အေမရိကန္မွာေတာ့ ဒီအခ်က္ေတြကို ဥပေဒနဲ႔ ကာကြယ္ေပးထားတာ ေတြ႔ရပါတယ္။ အေမရိကန္ဟာ ရုပ္၀တၳဳတိုးတက္ေသာ္လည္း ဘာသာေရး အေတာ္အစြဲသန္တဲ႔ ႏိုင္ငံပါ။ သူတို႔က တလင္တမယားစနစ္ကို ဥပေဒအရပါ ျပဌာန္းထားပါတယ္။ လက္ထပ္ၾကတဲ့ အခါ ခ်ပ္ေက်ာင္းေတြမွာ လက္ထပ္ျခင္းအားျဖင့္ လက္ထပ္ျခင္းကို “ဘုရားသခင္” နဲ႔ပါ တြဲခ်ည္ထားလိုက္ၾကပါတယ္။ တခါ လင္မယားကြဲတဲ့အခါ ကေလးေတြကို ဘယ္သူေစာင့္ေရွာက္ခြင့္ရွိတယ္ ဆိုတာ ကို ဥပေဒနဲ႔ ျပဌာန္းပါတယ္။ အိမ္ေထာင္ကြဲၾကရင္ မိန္းမက ပိုင္ဆိုင္မႈ အိမ္ေတြ ဘာေတြလည္း ရပါတယ္။ ကေလးရွိေနရင္ အရြယ္ မေရာက္ေသးမခ်င္း၊ ယခင္ေယာက္်ားက ကေလးေထာက္ပံ့ေၾကး child support ေပးၾကရပါတယ္။ သူတို႔လခရဲ႕ သံုးပံုတပံုမွသည္ အေတာ္မ်ားမ်ားကို ေပးၾကရပါတယ္။ အဲသည္ေယာက္်ားလည္း လူေမြးမေျပာင္သေလာက္ ျဖစ္သြားပါ တယ္။ မိန္းမကေတာ့ ကေလးေထာက္ပံ့ေၾကးယူၿပီး ကေလးေတြကို ေစာင့္ေရွာက္ႏိုင္တယ္။ ေနာက္အိမ္ေထာင္ျပဳတဲ့အခါ ကေလးေထာက္ပံ့ေၾကး မရေတာ့ပါဘူး။ အကယ္၍ ကေလးေထာက္ပံ့ေၾကး ေပးဖို႔ ပ်က္ကြက္ရင္ (ေသခ်ာမသိ) ၃-လ ခန္႔ ၾကာတဲ့အခါ ေယာက္်ားဆီက driver liscence ကို သိမ္းပါတယ္။ ကားေမာင္းခြင့္ မရွိရင္ ေျချဖတ္လိုက္သလိုပါပဲ။ အဲသည္ ေတာ့ ဆႏၵမတူလို႔ ကြဲၾကေစဦး။ အမ်ဳိးသမီးနဲ႔ ကေလးမ်ားကို ကာကြယ္ေပးထားမႈ ရွိပါတယ္။ သို႔ေသာ္လည္း ဆိုးက်ဳိးေတြ လည္း ရွိလာပါတယ္။ ေယာက္်ားတဦးက မိန္းကေလးတဦးကို လက္ထပ္ဖို႔ဆိုတာ အေတာ္စဥ္းစားရပါေတာ့တယ္။ တြဲရင္ တြဲမယ္။ လက္ထပ္ဖို႔ ေျပာလာရင္ ရန္သူ။ မိန္းကေလးေတြဖက္ကလည္း Will you marry me? လို႔ ေျပာလာရင္ အေတာ့္ ကို ေပ်ာ္ေနၾကရတာမ်ဳိး ရုပ္ရွင္ေတြမွာ ေတြ႔ဖူးမွာပါ။ ေနာက္တခါ ကေလးေထာက္ပံ့ေၾကးယူထားတဲ့ မိခင္ေတြကလည္း ေနာက္ရီးစားထားမယ္။ လက္ေတာ့ မထပ္ဘူး။ (ေထာက္ပံ့ေၾကး ျပတ္သြားမွာစိုးလို႔)။ တခါ ေယာက္်ားကလည္း ကိုယ့္ ကေလးေတြအတြက္ ေထာက္ပံ့ရတာကို ၀တၱရားတခုလို ဆူဆူေအာင့္ေအာင့္ ျဖစ္လာတယ္။ ေမတၱာ မပါေတာ့ဘူးေပါ့။ လူမဲ မိသားစုေတြမွာ ပညာေရးနိမ့္က်ေတာ့ ပိုအျဖစ္မ်ားပါတယ္။

၄။ ေနာက္တခ်က္က က်ေနာ္တို႔ ႏိုင္ငံမွာ အိမ္ေထာင္ေရးနဲ႔ ပတ္သက္လို႔ counselling ကိစၥက မရွိသေလာက္ပါပဲ။ က်ေနာ္ တို႔ ဆီမွာေတာ့ ႏွစ္သိမ့္ေဆြးေႏြးအၾကံေပးျခင္းလို႔ ဘာသာျပန္ၾကတယ္ ထင္ပါတယ္။ က်ေနာ္တို႔က စိတ္ဆရာ၀န္နဲ႔ေတြ႔ရင္ ရူးတယ္လို႔ ထင္ၾကတယ္။ မေတြ႔ခ်င္ၾကဘူး။ ဒီမွာက သာမာန္ကိစၥ။ လင္-မယားၾကားမွာ ကေတာက္ကဆေတြ ရွိတတ္ပါ တယ္။ အဲသည္လို အခ်ိန္မ်ဳိးမွာ ဒီမွာေတာ့ အၾကံေပးသူေတြ ရွိတတ္ပါတယ္။ ၾကားျဖတ္ေျပာရရင္ က်ေနာ္ မိန္းမရကံ ေကာင္းတယ္ ဆိုရပါမယ္။ နားမပူတတ္ဘူး။ တခါတေလ က်ေနာ္က ဆူမိရင္ သူက “အသံက်ယ္လာၿပီေနာ္” လို႔ ေျပာရင္ က်ေနာ္ ဘရိတ္ျပန္အုပ္ရတယ္။ သူက ေျပာမိရင္လည္း က်ေနာ္က “ၾကည့္.. လာဆူေနတယ္” လို႔ ေျပာရင္ သူလည္း ျပန္ ထိန္းတယ္။ ၿပီးမွ ျပႆနာကို ေအးေအးေဆးေဆး ေျပာၾကတယ္။ အခု အိမ္ေထာင္သက္ ၇-ႏွစ္ေက်ာ္မွာ ရန္တခါမွ မျဖစ္ ဖူးဘူး။
အဲသည္လို အိမ္ေထာင္တြင္း ျပႆနာေတြ ရွိလာတဲ့အခါမွာ က်ေနာ္တို႔ ႏိုင္ငံမွာက Counselling မရွိေတာ့ မိန္းမလုပ္သူ ကလည္း သူ႔မိဘေတြဘက္သြားေျပာတယ္။ ေယာက္်ားကလည္း သူ႔အသိုင္းအ၀ိုင္း သြားေျပာတယ္။ အဲသည္မွာ အၾကံေပး ခ်က္ေတြက မွန္ကန္စရာ အေၾကာင္းနည္းတယ္။ ကိုယ့္လူဆိုတဲ့ အျမင္နဲ႔ ဘက္လိုက္ အၾကံေပးၾကေတာ့ “ဘက္လိုက္မႈ” ပါေနတယ္။ ျပႆနာ ပိုႀကီးသြားႏိုင္တယ္။ ဒါမ်ဳိးလည္း အိမ္ေထာင္ေတြ မကြဲခင္ ရွိသင့္တယ္ ထင္ပါတယ္။

၅။ စာလည္း ေတာ္ေတာ္ရွည္သြားပါၿပီ။ ေနာက္တခုကေတာ့ က်ေနာ္တို႔က ႏွစ္ေယာက္ေပါင္းတာမဟုတ္ဘဲ ေယာက္ခမ၊ ေယာက္ခထီး၊ မိသားစုႀကီး ၂-ခု ေပါင္းသလို ေပါင္းၾကရတာပါ။ အဲသည္ေတာ့ အပိုျပႆနာေတြလည္း မ်ားရပါတယ္။ တဘက္ကလည္း ဒါဟာအိမ္ေထာင္ေရး ခိုင္ျမဲေစဖို႔၊ ေဖာက္ျပန္မႈ နည္းေစဖို႔ အေၾကာင္းျဖစ္သလို၊ ဒါေတြေၾကာင့္ ကြဲတာ လည္း မနည္းပါ။ စီးပြားေရးအရ အိမ္ခြဲေနႏိုင္ၾကရင္ေတာ့ ေကာင္းတာေပါ့။ ေနာက္တခုက အိမ္ေထာင္မွာ လခအပ္-မအပ္ ဆိုတဲ့ ျပႆနာေတြလည္း ရွိတတ္ပါေသးတယ္။ တခ်ိဳ႔မိန္းမေတြက လခအပ္မွ ႀကိဳက္တယ္။ ထိန္းခ်ဳပ္ခ်င္တာ။ က်ေနာ္တို႔ လင္မယားက အပ္စရာ မလိုဘူး။ သူလည္း သူ႔၀င္ေငြ၊ က်ေနာ္လည္း က်ေနာ့၀င္ေငြ တခါတေလ လိုရင္ အျပန္အလွန္ေပး ၾကတယ္။ ညိႇၾကတယ္။ အိမ္ေထာင္ေရးမွာ သီးျခားလြတ္လပ္မႈဟာလည္း ထည့္စဥ္းစားသင့္တဲ့ ကိစၥပါ။

၆။ ေနာက္တခုကေတာ့ က်ေနာ္ၾကားဖူးတဲ့ ဇာတ္လမ္းေလးရွိပါတယ္။ ျမန္မာျပည္က နာမယ္ႀကီးစာေရးဆရာ (လူပ်ဳိႀကီး) တေယာက္ဟာ စာေရးဆရာမႀကီးတေယာက္ကို အေတာ္ႀကိဳက္ပါတယ္။ အခု အဖိုးႀကီးျဖစ္ေနတာေတာင္ ႀကိဳက္တုန္းပါ။ ဆရာမႀကီးကေတာ့ တျခားစာေရးဆရာနဲ႔ အိမ္ေထာင္က်၊ ေျမးေတြ ဘာေတြရလို႔ေပါ့။ သူကေတာ့ ဘယ္လိုသေဘာရွိတယ္ မသိပါဘူး။ (နာမည္ေတြေတာ့ မေျပာေတာ့ဘူး) ဆရာမႀကီးခင္ပြန္းက ဆံုးရွာၿပီ။ အေနာက္ႏိုင္ငံမွာေတာ့ အသက္အရြယ္ ဘယ္ေလာက္ႀကီးႀကီး တခ်ိန္ သူတို႔ခ်စ္ေနၾကရင္ အတူေနၾကမွာပါ။ သားေတြ၊ ေျမးေတြလည္း သူ႔ဘာသာ သြားေပါ့။ ျမန္မာျပည္မွာသာ အိမ္ေထာင္ျပဳၾကည့္ပါလား။ အဘြားႀကီး.. အသက္ႀကီးမွ .... .... .... ေ၀ဖန္ခ်က္ေတြ အမ်ားႀကီးလာမွာ ပါ။ ဒါလည္း ျဖစ္သင့္ပါသလား။ ေနာက္ၿပီး က်ေနာ္တို႔ဆီမွာ မိသားစုေတြက တစုႀကီးေနၾကေတာ့ နည္းနည္းေလးအသက္ ရလာရင္လည္း လင္မယားေတြ ခြဲအိပ္ၾကတယ္။ ကေလးေတြနဲ႔ ရွက္ၾကတယ္ ဆိုၿပီး အသက္ ၅၀ ေက်ာ္ရံုေလးမွာတင္ လင္မယား ခြဲအိပ္ၾက ေတာ့တယ္။ ေဆးပညာအရ sex ဟာလည္း လူ႔အသက္ကို ရွည္ေစပါတယ္။ အေနာက္ႏိုင္ငံေတြ မွာက ဒီကိစၥေတြ ဂရုမစိုက္ဘူး။ အသက္ႀကီးမွ ပင္စင္စားၿပီး ခရီးရွည္ထြက္၊ အိမ္ေထာင္အရသာကို ခံစားႏိုင္ၾကေတာ့ တယ္။ ဒီလို ယဥ္ေက်းမႈေတြဟာလည္း ေျပာင္းလဲသင့္သလား။ က်ေနာ္တို႔ လူ႔အဖြဲ႔အစည္းကေရာ ဘယ္ေလာက္လက္ခံႏိုင္ မွာလဲ။ စဥ္းစားစရာေတြ အမ်ားႀကီးပါ။

ညီမလည္း စဥ္းစားခ်က္ေတြ ရႏိုင္မယ္ထင္ပါတယ္။ ျဖစ္ႏိုင္ရင္ေတာ့ က်ေနာ္ေျပာတဲ့ စာအုပ္ေလး ရွာဖတ္ၾကည့္ပါ။

ခင္မင္ေလးစားစြာျဖင့္

ေယာဟန္ေအာင္